Segir gæði sér­náms heimilis­lækna í hættu

Gunnar Þór ræddi ástand heilsugæslunnar í Bítinu á Bylgjunni í morgun en greint var frá því í úttekt Viðskiptaráðs í gær að meðalbiðtími eftir heimilislækni hjá Heilsugæslu höfuðborgarsvæðisins sé 27 dagar en viðmið landlæknis fimm dagar.

Hann segir sína tilfinningu og annarra sem starfa innan heilsugæslunnar að biðtíminn eftir heimilislækni sé of langur.

„Þetta getur alveg passað, þessar tölur frá Viðskiptaráði,“ segir Gunnar Þór en ítrekar að heilsugæslan forgangsraði því sem sé brátt. Samt sem áður sé biðtíminn allt of langur.

Gunnar Þór segist ekki hafa tölur um stöðuna í Norðurlöndunum en í nágrannalöndunum, Danmörku og Noregi, þar sem heimilislæknar eru fleiri sé biðtíminn lengri.

„Það er mikilvægt að fólk komist að á heilsugæslunni sem fyrst, að því sé sinnt, ef við náum að tækla vandamálið þar eru minni líkur á að þau fari í dýrara úrræði,“ segir Gunnar Þór og nefnir sem dæmi bráðamóttöku eða spítalavist.

„Með því að setja aukinn pening í þetta kerfi erum við í raun og veru að spara í heild, en það er rétt að við erum of fá.“

Öflugt sérnám í hættu

Hann segir samt sem áður jákvæða punkta líka. Það sé öflugt sérnám í heimilislækningum á Íslandi og vonandi á næstu árum verði fleiri sérfræðingar í heimilislækningum en það sé mikilvægt að styðja við sérnámið. Það hafi skort stuðning.

„Við erum í raun og veru í dauðafæri að bæta ástandið en það þarf að fjárfesta í því, það kemur ekki af sjálfu sér.“

Gunnar Þór skrifaði grein í síðasta tölublað Læknablaðsins þar sem hann skoraði á Kristrúnu Frostadóttur forsætisráðherra að standa við kosningamarkmið Samfylkingarinnar frá árinu 2024 um að tryggja fastan heimilislækni fyrir alla innan tíu ára. Í grein sinni segir Gunnar Þór það algjörlega raunhæft markmið en að til þess að af því yrði þurfi að styðja betur við sérnámið. Það sé í vandræðum. Fjöldi kennslustjóra sé ekki í samræmi við fjölda sérnámslækna í námi og því nái þeir ekki endilega að sinna sínu hlutverki.

„Gæði og gott utanumhald hefur verið styrkur sérnámsins frá upphafi og hvað stærsti þátturinn í vinsældum þess. Þessi gæði eru ekki lengur til staðar þegar kennslustjórar ná ekki að sinna hlutverki sínu. Árangur síðustu ára og áratuga er í hættu,“ sagði Gunnar Þór í grein sinni.

Gunnar skorar á Kristrúnu í viðtalinu við Bítið aftur, að láta verkin tala og styðja betur við námið. Hann segist hafa rætt málið við Ölmu Möller heilbrigðisráðherra og hún hafi tekið vel í málið en það vanti staðfestingu á því að það sé það sem raungerist.

Mikilvægast að mál komist í farveg strax

Hvað varðar biðtímann eftir heimilislækni og hvort að fimm daga viðmið landlæknis sé raunsætt segir Gunnar Þór að það sem sé mikilvægast sé að þegar fólk leiti á heilsugæsluna fái það svör.

„Núna er kannski ekki raunsætt að þú fáir tíma hjá lækni innan þess tímaramma en það þarf að koma málunum í einhvern farveg,“ segir hann og að það sé best að gera það sem fyrst.

Það sé samvinna milli fagstétta á heilsugæslunni en það sé gott að stefna að því að fólk hafi þann kost að heimsækja sinn heimilislækni á sinni heilsugæslu telji það þörf á. Það hafi sýnt sig að ef fólk er í stöðugum samskiptum við heimilislækni sem hefur innsýn í heilsu sína þá farnist fólki betur.

Einkarekstur sé ein lausn af mörgum

Gunnar segir ekki eina lausn leysa þennan vanda og ein þeirra sé að auðvelda heimilislæknum að vera með sinn eigin rekstur. Fram kom í úttekt Viðskiptaráðs, og hefur áður komið fram í greiningum, að rekstur einkarekinna heilsugæslna mælist hagkvæmari og biðtíminn er víða styttri eftir því að hitta heimilislækni.

„Aðrar sérgreinar hafa færi á því að vera með eigin rekstur, eins og hjartaklæknar, og ég held að við sjáum núna á svart og hvítu að þessi þjónusta sem einkareknar heilsugæslur veita kemur mjög vel út og ég sé enga ástæðu fyrir því að þetta sé einhver leið sem við getum lagt áherslu á eins og aðrar.“

Hann segir þurfa samning við Sjúkratryggingar svo heimilislæknar geti verið í eigin rekstri og það sé langt frá síðasta útboði.