Fær örmögnun fætur? Gunnar Önnu Svanbergsson skrifar 15. mars 2026 09:00 15. mars er alþjóðlegur dagur Long Covid. Þá hefur Alþjóðaheilbrigðisstofnunin (WHO) ákveðið að tileinka marsmánuði baráttunni gegn mýtum um Long Covid og skerpa á vitund almennings um þau alvarlegu einkenni sem fylgja þessu ástandi. Næstum öll líffæri og líffærakerfi geta sýnt einkenni, eins og: hjarta, lungu, æðakerfi, taugakerfi og meltingarfæri. Algengustu einkenni eru: þreyta, örmögnunarköst eftir áreiti (PEM), verkir í vöðvum og liðum, öndunarerfiðleikar, höfuðverkur, erfiðleikar við hugsun og einbeitingu (heilaþoka), breytingar á bragðskyni, erfiðleikar við úrvinnslu hljóðáreitis og svefnvandamál. Algengt er að einstaklingar þrói með sér kvíða og þunglyndi, sem afleiðing af því hversu harkalega þetta skellur á þeim og hversu erfitt er að leita hjálpar, ekki síður en að finna hana. Það er erfitt að vera fyrstur og fara ótroðnar slóðir, það krefst hugrekkis og mikillar vinnu. Þannig er því einmitt farið með þennan hóp. Hópur fólks sem hefur þurft að finna upp leikreglurnar og stappa stálinu hvert í annað af öllum þeim veika mætti sem einkennir okkur. Fyrstu árin var enginn til að hringja í, engir sérfræðingar til, engir stuðningshópar, bara þessi hópur örmagna einstaklinga sem flestir börðust við að komast í gegnum daginn. Þetta var svo góð hugmynd, þegar ég lá uppi í rúmi en nú stend ég fyrir framan dós af málningu og finn hvernig ég skrepp saman. Allt í einu er eins og hún sé helmingi stærri en ég, með risavöxnum stöfum, notkunarleiðbeiningar! Ég labba aftur inn í rúm og leggst niður. Fyrir fjórum árum hefði ég grátið í sængina og barist við ekka fram eftir degi, en í dag held ég stranga stundaskrá alla daga og reyni af öllum mætti að líta framtíðina björtum augum. Örmögnun hefur illan þef,enginn innri friður.Ef aðeins tek ég aukaskrefdett ég niður. Það hefur hver sinn stíl á lífsgöngunni, eitt af því sem hefur haldið mér á brautinni er að skrifa um það hvernig mér líður. Einhverra hluta vegna ryðst þetta fram í bundnu máli og mig langar að enda þetta á þeim nótum. Nú er komið næstum nóg,enn ég neita þroti,ekkert það er lekur sjó,er endalaust á floti. Næstum blár ég áfram bið.Bið að öldur lægi,því ég er eins og allir þið,angi af samfélagi. Rennur stund og sést til társ,sitthvað undan lætur.Verður kannski í enda árs,að örmögnun fær fætur. Það er von mín að við getum fylgst að sem samfélag í baráttunni við afleiðingar og eftirköst Covid-vírussins. Staðið þétt saman, verið umburðarlynd og sýnt náungakærleik, þannig að við náum öll í mark, hvert á sinn hátt. Höfundur er sérfræðingur í sjúkraþjálfun og öryrki. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Heilbrigðismál Faraldur kórónuveiru (COVID-19) Mest lesið Hvað er í pakkanum? Hannes Lúðvíksson Skoðun Einstaklingurinn og fullveldið Signý Sigurðardóttir Skoðun Traust á lögmönnum er ekki einkamál lögmanna Vilbert Gústafsson Skoðun Heimilislæknar og reglugerðardrög Alma D. Möller Skoðun Nýsköpunin sem hverfur inn í skýið Bogi Ragnarsson Skoðun Þeir seldu áhættuna sem tækifæri — og sendu þjóðinni reikninginn Baldur Pétursson Skoðun Upplýsingar eru ekki ógn, þær eru forsenda Halldór Jörgen Olesen Skoðun Þegar kaffið rennur upp á við í Undralandi íslenskrar orðræðu Sigurður Sigurðsson Skoðun Skilvirk núna en ekki ef við göngum í ESB Hjörtur J. Guðmundsson Skoðun Aukinn stuðningur við leigjendur í Reykjavík Sanna Magdalena Mörtudóttir Skoðun Skoðun Skoðun Hvað er í pakkanum? Hannes Lúðvíksson skrifar Skoðun Nýsköpunin sem hverfur inn í skýið Bogi Ragnarsson skrifar Skoðun Þegar kaffið rennur upp á við í Undralandi íslenskrar orðræðu Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Þeir seldu áhættuna sem tækifæri — og sendu þjóðinni reikninginn Baldur Pétursson skrifar Skoðun Traust á lögmönnum er ekki einkamál lögmanna Vilbert Gústafsson skrifar Skoðun Upplýsingar eru ekki ógn, þær eru forsenda Halldór Jörgen Olesen skrifar Skoðun Heimilislæknar og reglugerðardrög Alma D. Möller skrifar Skoðun Einstaklingurinn og fullveldið Signý Sigurðardóttir skrifar Skoðun Skilvirk núna en ekki ef við göngum í ESB Hjörtur J. Guðmundsson skrifar Skoðun Sterkari skólar fyrir öll börn Hólmfríður Jennýjar Árnadóttir skrifar Skoðun Ég hef líka trú á Ögmundi Arnar Sigurðsson skrifar Skoðun „Áður en við segjum já eða nei“ Hilmar Kristinsson skrifar Skoðun Þjóðarmorð? Finnur Th. Eiríksson skrifar Skoðun Breyttar áherslur í borgarskipulagi Þórarinn Hjaltason skrifar Skoðun Hernaðarbrölt Gestur Valgarðsson skrifar Skoðun Það sem við gefum áfram Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Ríkið má ekki skorast undan Þórarinn Ingi Pétursson skrifar Skoðun Gjaldtaka hins opinbera þarf að vera fyrirsjáanleg Stefán Vagn Stefánsson skrifar Skoðun Bandaríkin 250 ára: frelsi, stjórnarskrá og lærdómur fyrir Ísland Júlíus Valsson skrifar Skoðun Getum við gert enn betur? Já í ágúst Elvar Örn Arason skrifar Skoðun Húsnæðiskaupmáttur Eggert Sigurbergsson skrifar Skoðun Hef trú á Arnari Ögmundur Jónasson skrifar Skoðun Börn eiga ekki að bíða meðan kerfið rífst Guðmundur Ármann skrifar Skoðun Júlí - mánuður fötlunarstolts Freyja Haraldsdóttir ,Jana Birta Björnsdóttir skrifar Skoðun Níutíu ár af sameiginlegu öryggi Ragnar Þór Ingólfsson skrifar Skoðun Var þetta sýndarsamráð? Sigurborg Kr. Hannesdóttir skrifar Skoðun Hvað vitum við í ágúst? Staðreyndir og möguleikar Íslands Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Töpum við fullveldinu ef við göngum í ESB? Gunnar Ármannsson skrifar Skoðun Samningurinn sem allir hafa lesið skrifar Skoðun UT-mál Reykjavíkurborgar Haukur Arnþórsson skrifar Sjá meira
15. mars er alþjóðlegur dagur Long Covid. Þá hefur Alþjóðaheilbrigðisstofnunin (WHO) ákveðið að tileinka marsmánuði baráttunni gegn mýtum um Long Covid og skerpa á vitund almennings um þau alvarlegu einkenni sem fylgja þessu ástandi. Næstum öll líffæri og líffærakerfi geta sýnt einkenni, eins og: hjarta, lungu, æðakerfi, taugakerfi og meltingarfæri. Algengustu einkenni eru: þreyta, örmögnunarköst eftir áreiti (PEM), verkir í vöðvum og liðum, öndunarerfiðleikar, höfuðverkur, erfiðleikar við hugsun og einbeitingu (heilaþoka), breytingar á bragðskyni, erfiðleikar við úrvinnslu hljóðáreitis og svefnvandamál. Algengt er að einstaklingar þrói með sér kvíða og þunglyndi, sem afleiðing af því hversu harkalega þetta skellur á þeim og hversu erfitt er að leita hjálpar, ekki síður en að finna hana. Það er erfitt að vera fyrstur og fara ótroðnar slóðir, það krefst hugrekkis og mikillar vinnu. Þannig er því einmitt farið með þennan hóp. Hópur fólks sem hefur þurft að finna upp leikreglurnar og stappa stálinu hvert í annað af öllum þeim veika mætti sem einkennir okkur. Fyrstu árin var enginn til að hringja í, engir sérfræðingar til, engir stuðningshópar, bara þessi hópur örmagna einstaklinga sem flestir börðust við að komast í gegnum daginn. Þetta var svo góð hugmynd, þegar ég lá uppi í rúmi en nú stend ég fyrir framan dós af málningu og finn hvernig ég skrepp saman. Allt í einu er eins og hún sé helmingi stærri en ég, með risavöxnum stöfum, notkunarleiðbeiningar! Ég labba aftur inn í rúm og leggst niður. Fyrir fjórum árum hefði ég grátið í sængina og barist við ekka fram eftir degi, en í dag held ég stranga stundaskrá alla daga og reyni af öllum mætti að líta framtíðina björtum augum. Örmögnun hefur illan þef,enginn innri friður.Ef aðeins tek ég aukaskrefdett ég niður. Það hefur hver sinn stíl á lífsgöngunni, eitt af því sem hefur haldið mér á brautinni er að skrifa um það hvernig mér líður. Einhverra hluta vegna ryðst þetta fram í bundnu máli og mig langar að enda þetta á þeim nótum. Nú er komið næstum nóg,enn ég neita þroti,ekkert það er lekur sjó,er endalaust á floti. Næstum blár ég áfram bið.Bið að öldur lægi,því ég er eins og allir þið,angi af samfélagi. Rennur stund og sést til társ,sitthvað undan lætur.Verður kannski í enda árs,að örmögnun fær fætur. Það er von mín að við getum fylgst að sem samfélag í baráttunni við afleiðingar og eftirköst Covid-vírussins. Staðið þétt saman, verið umburðarlynd og sýnt náungakærleik, þannig að við náum öll í mark, hvert á sinn hátt. Höfundur er sérfræðingur í sjúkraþjálfun og öryrki.