Kjörsókn jókst meira á landsbyggðinni en í borginni Oddur Ævar Gunnarsson skrifar 7. september 2026 20:01 Hafsteinn Einarsson stjórnmálafræðingur hefur rýnt í niðurstöður þjóðaratkvæðagreiðslunnar. Kjörsókn í þjóðaratkvæðagreiðslunni um áframhaldandi viðræður við ESB jókst meira á landsbyggðinni heldur en í borginni frá alþingiskosningum 2024. Að sögn stjórnmálafræðings hafði það ekki úrslitaáhrif á niðurstöðuna en áhuginn sé þó athyglisverður. Það veki einnig athygli hve mikið fylgi Já hafi að endingu haft á landsbyggðinni. „Kjarninn í þessu er sá að ef við berum þetta saman við síðustu alþingiskosningar þá hækkaði kjörsókn um 2,3 prósent á landsvísu en töluvert meira á landsbyggðinni heldur en í Reykjavík, mest jókst hún í Norðausturkjördæmi um 3,5 prósent,“ segir Hafsteinn Einarsson stjórnmálafræðingur í samtali við Vísi. Hafsteinn stóð eins og frægt er orðið vaktina í kosningasjónvarpi Ríkisútvarpsins og áttaði sig fyrstur manna á væntanlegum sigri Nei-sinna. Nei fékk 52,8 prósent atkvæða en Já 47,16 prósent. Hafsteinn segir að í heildina hafi kjörsókn aukist um 2,8 prósent á landsbyggðinni samanborið við 1,7 prósent í Reykjavík. „Það er mjög áhugaverð þróun og bendir til sérstaks áhuga landsbyggðarkjördæmanna á þessari kosningu. Þó erum við bara að tala um einhver nokkur hundruð atkvæði sem bætast við ef kjörsókn væri jöfn á öllu landinu. Þetta er því ekki líklegt til að hafa áhrif á úrslit kosninganna. Ástæða þess er að þrátt fyrir að kjörsóknin hafi aukist svona mikið að þá hafi Já-ið samt náð fjörutíu prósenta fylgi í landsbyggðarkjördæmunum.“ Erfitt sé að setja fingur á hvað valdi en ljóst sé að um grundvallarmál sé að ræða á landsbyggðinni. Þó verði að taka fram að jöfn kjörsókn hefði einungis skilað Já-inu 0,1 prósent meira fylgi. Hvað veldur aukinni kjörsókn á landsbyggðinni? „Það er mjög góð spurning. Þetta er auðvitað grundvallarmál. Segjum að við hefðum ákveðið að ganga í Evrópusambandið að undangengum tvennum kosningum þá væri það grundvallarbreyting. Það þarf ekki að koma á óvart að þetta ýti við fólki og ég held þetta hafi sérstaklega mikil áhrif á landsbyggðinni þar sem stórar atvinnugreinar eiga rætur, sjávarútvegur og svo framvegis og ljóst að sjávarútvegurinn var upp til hópa mjög andsnúinn viðræðum.“ Þjóðaratkvæðagreiðsla um ESB-viðræður Mest lesið Svakaleg lægð í líkingu við metlægðina í síðustu viku nálgast landið Veður Allir á uppsagnarfresti og enginn getur svarað Innlent Búið að opna Hellisheiði á ný Innlent Brutu kynferðislega gegn börnum en sluppu við refsingu Innlent Leigubílstjóri lét hnefana tala Innlent Ákærður fyrir að nauðga sautján ára stúlku en neitar sök Erlent „Niðurstaðan er sú að hann setti þetta aftur á“ Erlent Sjálfstæðisflokkur tapar fylgi á meðan fylgi hinna haggast ekki Innlent Hörð andstaða íbúa við rekstur veislusalar Innlent Lögregla fái að hirða bílana af „skussunum“ Innlent Fleiri fréttir Nú má heita eftir persónu í Hringadróttinssögu Beiðni skólastjóra kveikti hörð orðaskipti í Hafnarfirði Ráðast í úttekt eftir að starfsmaður lenti í alvarlegu vinnuslysi Ætla að blása til sóknar í bókasöfnum borgarinnar Þakið komið af tilvonandi höfuðstöðvum Nova Hörð andstaða íbúa við rekstur veislusalar Suðuviðgerð leiddi til lendingar á veginum Fresturinn liðinn en enn ósamið við flugvirkja Drógu vélarvana skútu til hafnar Telur dómarann vanhæfan vegna starfa í slitastjórn Sjálfstæðisflokkur tapar fylgi á meðan fylgi hinna haggast ekki Ný fylgiskönnun Maskínu og lítið þokast í viðræðum Icelandair Föst krónutala í stað hlutfalls Lítill hluti af milljörðunum þrjátíu sem fari í fangaklefa Lögregla fái að hirða bílana af „skussunum“ Líðan mannsins stöðug en slysið alvarlegt Hendurnar vilji ekkert með þennan „krabbameinsgaur“ hafa Ekkert um að fjalla Áverkar í 55 atvikum í grunnskólum borgarinnar Allir á uppsagnarfresti og enginn getur svarað Brutu kynferðislega gegn börnum en sluppu við refsingu Sáttameðferð sé ekki alltaf rétta leiðin Leigubílstjóri lét hnefana tala Búið að opna Hellisheiði á ný Vilja kanna fækkun útibúa Borgarbókasafnsins Verklok í Þverholti færast frá sumri til áramóta Vísar jöfnum höndum til mikilvægi samtals og almennra hegningarlaga Lögreglan hafði afskipti af tugum ökumanna Ítalski baróninn á ekki vatnið Tvö umferðarslys og þrír fluttir á sjúkrahús Sjá meira
„Kjarninn í þessu er sá að ef við berum þetta saman við síðustu alþingiskosningar þá hækkaði kjörsókn um 2,3 prósent á landsvísu en töluvert meira á landsbyggðinni heldur en í Reykjavík, mest jókst hún í Norðausturkjördæmi um 3,5 prósent,“ segir Hafsteinn Einarsson stjórnmálafræðingur í samtali við Vísi. Hafsteinn stóð eins og frægt er orðið vaktina í kosningasjónvarpi Ríkisútvarpsins og áttaði sig fyrstur manna á væntanlegum sigri Nei-sinna. Nei fékk 52,8 prósent atkvæða en Já 47,16 prósent. Hafsteinn segir að í heildina hafi kjörsókn aukist um 2,8 prósent á landsbyggðinni samanborið við 1,7 prósent í Reykjavík. „Það er mjög áhugaverð þróun og bendir til sérstaks áhuga landsbyggðarkjördæmanna á þessari kosningu. Þó erum við bara að tala um einhver nokkur hundruð atkvæði sem bætast við ef kjörsókn væri jöfn á öllu landinu. Þetta er því ekki líklegt til að hafa áhrif á úrslit kosninganna. Ástæða þess er að þrátt fyrir að kjörsóknin hafi aukist svona mikið að þá hafi Já-ið samt náð fjörutíu prósenta fylgi í landsbyggðarkjördæmunum.“ Erfitt sé að setja fingur á hvað valdi en ljóst sé að um grundvallarmál sé að ræða á landsbyggðinni. Þó verði að taka fram að jöfn kjörsókn hefði einungis skilað Já-inu 0,1 prósent meira fylgi. Hvað veldur aukinni kjörsókn á landsbyggðinni? „Það er mjög góð spurning. Þetta er auðvitað grundvallarmál. Segjum að við hefðum ákveðið að ganga í Evrópusambandið að undangengum tvennum kosningum þá væri það grundvallarbreyting. Það þarf ekki að koma á óvart að þetta ýti við fólki og ég held þetta hafi sérstaklega mikil áhrif á landsbyggðinni þar sem stórar atvinnugreinar eiga rætur, sjávarútvegur og svo framvegis og ljóst að sjávarútvegurinn var upp til hópa mjög andsnúinn viðræðum.“
Þjóðaratkvæðagreiðsla um ESB-viðræður Mest lesið Svakaleg lægð í líkingu við metlægðina í síðustu viku nálgast landið Veður Allir á uppsagnarfresti og enginn getur svarað Innlent Búið að opna Hellisheiði á ný Innlent Brutu kynferðislega gegn börnum en sluppu við refsingu Innlent Leigubílstjóri lét hnefana tala Innlent Ákærður fyrir að nauðga sautján ára stúlku en neitar sök Erlent „Niðurstaðan er sú að hann setti þetta aftur á“ Erlent Sjálfstæðisflokkur tapar fylgi á meðan fylgi hinna haggast ekki Innlent Hörð andstaða íbúa við rekstur veislusalar Innlent Lögregla fái að hirða bílana af „skussunum“ Innlent Fleiri fréttir Nú má heita eftir persónu í Hringadróttinssögu Beiðni skólastjóra kveikti hörð orðaskipti í Hafnarfirði Ráðast í úttekt eftir að starfsmaður lenti í alvarlegu vinnuslysi Ætla að blása til sóknar í bókasöfnum borgarinnar Þakið komið af tilvonandi höfuðstöðvum Nova Hörð andstaða íbúa við rekstur veislusalar Suðuviðgerð leiddi til lendingar á veginum Fresturinn liðinn en enn ósamið við flugvirkja Drógu vélarvana skútu til hafnar Telur dómarann vanhæfan vegna starfa í slitastjórn Sjálfstæðisflokkur tapar fylgi á meðan fylgi hinna haggast ekki Ný fylgiskönnun Maskínu og lítið þokast í viðræðum Icelandair Föst krónutala í stað hlutfalls Lítill hluti af milljörðunum þrjátíu sem fari í fangaklefa Lögregla fái að hirða bílana af „skussunum“ Líðan mannsins stöðug en slysið alvarlegt Hendurnar vilji ekkert með þennan „krabbameinsgaur“ hafa Ekkert um að fjalla Áverkar í 55 atvikum í grunnskólum borgarinnar Allir á uppsagnarfresti og enginn getur svarað Brutu kynferðislega gegn börnum en sluppu við refsingu Sáttameðferð sé ekki alltaf rétta leiðin Leigubílstjóri lét hnefana tala Búið að opna Hellisheiði á ný Vilja kanna fækkun útibúa Borgarbókasafnsins Verklok í Þverholti færast frá sumri til áramóta Vísar jöfnum höndum til mikilvægi samtals og almennra hegningarlaga Lögreglan hafði afskipti af tugum ökumanna Ítalski baróninn á ekki vatnið Tvö umferðarslys og þrír fluttir á sjúkrahús Sjá meira