Raunverulegt sjálfstæði Sandra Sigurðardóttir skrifar 24. ágúst 2026 06:30 Íslenskt samfélag hefur um aldir verið mótað af fákeppni og stéttaskiptingu. Jarðir og auðlindir á höndum kirkjunnar, örfárra bænda og höfðingja. Alþýða fólks bjó við erfið kjör og mjög takmörkuð tækifæri til að bæta hag sinn og sinna. Gamla valdið í nýjum búningi Stórir sigrar hafa unnist. Sjálfstæðisbaráttan, verkalýðshreyfingin og uppbygging velferðarkerfisins færðu aukin tækifæri til almennings. En ef rýnt er í uppbyggingu íslensks samfélags má sjá að rauði þráðurinn hefur aldrei almennilega slitnað. Eignir, fjármunir, sjávarútvegsauðlindin og fjármálakerfið eru enn í höndum fámenns hóps. Hið efnahagslega vald yfir samfélaginu okkar hefur í raun færst úr höndum stórbænda fortíðarinnar yfir til fárra fjárfesta, útgerðarinnar og hagsmunagæslumanna. Óttinn við staðreyndir og gagnsæi Í þessu samhengi er lærdómsríkt að fylgjast með málflutningi þeirra sem berjast gegn ESB-viðræðum. Hvers vegna gætir svona mikils ótta við að ganga til viðræðna, ná fram samningi, fá staðreyndir á borðið og sjá hvaða tækifæri felast í honum? Með því að fara í gegnum ferlið, klára viðræður og fá aðildarsamning á borðið fær íslensk þjóð í tækifæri til að reyna á breytingar sem gætu opnað samfélagið enn frekar, aukið samkeppni, lækkað framfærslukostnað og bætt hag almennings. Hið efnahagslega vald óttast gagnsæið; þeir vilja ekki að þjóðin fái tækifæri til að skoða samninginn sjálf og taki upplýsta ákvörðun. Ala á ótta og óvissu til að tryggja að óbreytt ástand ríki áfram hér á landi. Hvað er raunverulegt sjálfstæði? Sumir halda því fram að verið sé að fórna sjálfstæði þjóðarinnar. En raunverulegt sjálfstæði snýst ekki um að verja hagsmuni fárra útvalinna. Raunverulegt sjálfstæði snýst um að þjóðin fái að vita, velja og hafna á eigin forsendum út frá hagsmunum heildarinnar. Með því að kjósa JÁ í þjóðaratkvæðagreiðslunni þann 29. ágúst tryggjum við að ferlinu sé framhaldið, gengið verið að samningaborðinu og almenningur fengi lokaorðið. Það er kominn tími til að landsmenn allir ákveði hvað er best fyrir þjóðina og framtíðar kynslóðir. Sameinumst um það að velja upplýsingar og gagnsæi - segjum JÁ þann 29. ágúst. Höfundur er þingmaður Viðreisnar í Suðurkjördæmi. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Skoðun: Þjóðaratkvæðagreiðsla um ESB-viðræður Viðreisn Mest lesið Ef Ísland gengur í Evrópusambandið flyt ég til Danmerkur Benedikt Jóhannesson Skoðun Skítamixsumarið mikla Hulda Hallgrímsdóttir Skoðun Ísland á eilífa hagsmuni en ekki eilífa bandamenn Lára Herborg Ólafsdóttir Skoðun Gætum við haft það betra? Eydís Ásbjörnsdóttir Skoðun Þarftu að vita mikið um ESB til að kjósa 29. ágúst? Árný Elínborg Ásgeirsdóttir Skoðun Að gera illt verra - Verðbólgan og ábyrgð stjórnvalda Jón Ferdínand Estherarson Skoðun Þessir þröngsýnu ungu bændur Sunna Þórarinsdóttir Skoðun Ekki láta plata þig þann 29. ágúst Sveinn Atli Gunnarsson Skoðun 30 dæmi um villandi framsetningu í efnahagsgreiningu Áfram Íslands Gauti B. Eggertsson Skoðun Íslenski hesturinn og ESB: Hræðsluáróður eða raunveruleg hætta? Begga Rist Skoðun Skoðun Skoðun Við getum þetta sjálf – en hver græðir á því? Margrét Högnadóttir skrifar Skoðun Þarf fimm háskólagráður til að segja já? Berglind Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Já, já eða nei Þorsteinn Bergsson skrifar Skoðun Hvar má sleppa taumnum? Sigvaldi Einarsson skrifar Skoðun Um sameiginleg verðmæti og veikleika stjórnkerfisins Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Nei við hindrunum - Ákvarðanir um Ísland á Íslandi Guðmundur Fertram Sigurjónsson skrifar Skoðun Ísland á eilífa hagsmuni en ekki eilífa bandamenn Lára Herborg Ólafsdóttir skrifar Skoðun Lífeyrissjóðirnir og aðalfundur Icelandair Kjartan Björgvinsson skrifar Skoðun Ísland og Færeyjar, yfirráð yfir auðlindum og fullveldi Ásgeir Daníelsson skrifar Skoðun Evrópskir hægrimenn eru Evrópusinnar Svavar Halldórsson skrifar Skoðun Evrópa - frá velferð til vígvæðingar Ólöf Benediktsdóttir skrifar Skoðun Ekki láta plata þig þann 29. ágúst Sveinn Atli Gunnarsson skrifar Skoðun Hver á fiskinn – og hvar verða verðmætin til? Baldur Johnsen skrifar Skoðun Gögnin sýna að Evrópa er langmikilvægasta markaðssvæði Íslands Gísli Hjálmtýsson skrifar Skoðun Grænland – áttu við Ísland? Damien Degeorges skrifar Skoðun Skítamixsumarið mikla Hulda Hallgrímsdóttir skrifar Skoðun Vextir, verðbólga, verðtrygging og íslenska veðráttan Árni Rúnar Þorvaldsson skrifar Skoðun 30 dæmi um villandi framsetningu í efnahagsgreiningu Áfram Íslands Gauti B. Eggertsson skrifar Skoðun Já til að sjá – áhættuspil? Guðmundur Edgarsson skrifar Skoðun Það eru breyttir tímar Þóroddur Ingvarsson skrifar Skoðun Er íslensk útgerð og kvótakerfi góð ástæða til að kjósa já 29. ágúst? Arndís Vala Arnfinnsdóttir skrifar Skoðun Ef Ísland gengur í Evrópusambandið flyt ég til Danmerkur Benedikt Jóhannesson skrifar Skoðun ESB hefur styrkt gróðahyggju á kostnað félagshyggju Ögmundur Jónasson skrifar Skoðun Hver ætlar að hafa augun á boltanum? Hnikarr Bjarmi Franklínsson skrifar Skoðun Þessir þröngsýnu ungu bændur Sunna Þórarinsdóttir skrifar Skoðun Brexit rútan mætt til Íslands! Andrés Pétursson skrifar Skoðun Að gera illt verra - Verðbólgan og ábyrgð stjórnvalda Jón Ferdínand Estherarson skrifar Skoðun Íslenski hesturinn og ESB: Hræðsluáróður eða raunveruleg hætta? Begga Rist skrifar Skoðun Landbúnaður og matvælaverð – Framtíðar þróun Guðjón Sigurbjartsson skrifar Skoðun Þegar stjórnvöld og stórfyrirtæki standa ekki við orð sín Jóhann Helgi Stefánsson,Jón Helgi Björnsson skrifar Sjá meira
Íslenskt samfélag hefur um aldir verið mótað af fákeppni og stéttaskiptingu. Jarðir og auðlindir á höndum kirkjunnar, örfárra bænda og höfðingja. Alþýða fólks bjó við erfið kjör og mjög takmörkuð tækifæri til að bæta hag sinn og sinna. Gamla valdið í nýjum búningi Stórir sigrar hafa unnist. Sjálfstæðisbaráttan, verkalýðshreyfingin og uppbygging velferðarkerfisins færðu aukin tækifæri til almennings. En ef rýnt er í uppbyggingu íslensks samfélags má sjá að rauði þráðurinn hefur aldrei almennilega slitnað. Eignir, fjármunir, sjávarútvegsauðlindin og fjármálakerfið eru enn í höndum fámenns hóps. Hið efnahagslega vald yfir samfélaginu okkar hefur í raun færst úr höndum stórbænda fortíðarinnar yfir til fárra fjárfesta, útgerðarinnar og hagsmunagæslumanna. Óttinn við staðreyndir og gagnsæi Í þessu samhengi er lærdómsríkt að fylgjast með málflutningi þeirra sem berjast gegn ESB-viðræðum. Hvers vegna gætir svona mikils ótta við að ganga til viðræðna, ná fram samningi, fá staðreyndir á borðið og sjá hvaða tækifæri felast í honum? Með því að fara í gegnum ferlið, klára viðræður og fá aðildarsamning á borðið fær íslensk þjóð í tækifæri til að reyna á breytingar sem gætu opnað samfélagið enn frekar, aukið samkeppni, lækkað framfærslukostnað og bætt hag almennings. Hið efnahagslega vald óttast gagnsæið; þeir vilja ekki að þjóðin fái tækifæri til að skoða samninginn sjálf og taki upplýsta ákvörðun. Ala á ótta og óvissu til að tryggja að óbreytt ástand ríki áfram hér á landi. Hvað er raunverulegt sjálfstæði? Sumir halda því fram að verið sé að fórna sjálfstæði þjóðarinnar. En raunverulegt sjálfstæði snýst ekki um að verja hagsmuni fárra útvalinna. Raunverulegt sjálfstæði snýst um að þjóðin fái að vita, velja og hafna á eigin forsendum út frá hagsmunum heildarinnar. Með því að kjósa JÁ í þjóðaratkvæðagreiðslunni þann 29. ágúst tryggjum við að ferlinu sé framhaldið, gengið verið að samningaborðinu og almenningur fengi lokaorðið. Það er kominn tími til að landsmenn allir ákveði hvað er best fyrir þjóðina og framtíðar kynslóðir. Sameinumst um það að velja upplýsingar og gagnsæi - segjum JÁ þann 29. ágúst. Höfundur er þingmaður Viðreisnar í Suðurkjördæmi.
Skoðun 30 dæmi um villandi framsetningu í efnahagsgreiningu Áfram Íslands Gauti B. Eggertsson skrifar
Skoðun Er íslensk útgerð og kvótakerfi góð ástæða til að kjósa já 29. ágúst? Arndís Vala Arnfinnsdóttir skrifar
Skoðun Þegar stjórnvöld og stórfyrirtæki standa ekki við orð sín Jóhann Helgi Stefánsson,Jón Helgi Björnsson skrifar