Skuggaskip sem sökk bar mögulega kjarnakljúfa handa Kim Samúel Karl Ólason skrifar 12. maí 2026 16:47 Flutningaskipið Ursa Major, þegar verið var að sigla því undan ströndum Portúgal, nokkrum dögum áður en það sökk á Miðjarðarhafi. Flugher Portúgal Rússneskt flutningaskip, sem tilheyrði hinum svokallaða „skuggaflota“ bar líklega tvo kjarnakljúfa þegar það sökk undan ströndum Spánar í Miðjarðarhafið. Skipið bar nafnið „Ursa Major“ og sökk seint að kvöldi þann 23. desember 2024 þegar verið var að sigla því, samkvæmt skráningu, til Vladivostok. Í rauninni er talið að skipinu hafi verið stefnt til Norður-Kóreu og eiga áðurnefndir kjarnakljúfar að hafa verið hannaðir fyrir kafbáta en mögulegt er að skipinu hafi verið sökkt. Áhöfn skipsins sendi út neyðarkall áður en skipið sökk og var þá talað um að sprengingar hefðu orðið í vélarrými skipsins. Þegar björgunaraðila bar að garði voru fjórtán af sextán úr áhöfn skipsins komnir í björgunarbáta en mikil slagsíða var komin á skipið, samkvæmt fréttum spænskra miðla frá þessum tíma. Skipstjóri skipsins sagði að um borð hefðu verið 129 tómir fjörutíu feta gámar, fimm tuttugu feta gámar fullir af varahlutum, tveir byggingakranar og íhlutir í ísbrjót sem var í smíðum. Þessi orð skipstjórans vöktu mikla furðu og spurðu Spánverjar sig af hverju verið væri að sigla skipi um hálfan hnöttinn með lítið annað en tóma gáma og varahluti sem hefði verið mun auðveldara og ódýrara að flytja á lestum. Játaði við yfirheyrslu Við rannsókn eru Spánverjar sagðir hafa fundið hluti sem þóttu benda til þess að skipið hafi verið að flytja kjarnakljúfa fyrir kafbáta. Í frétt CNN segir að aðgerðir Rússa, Bandaríkjamanna og annarra á svæðinu hafi einnig vakið spurningar. Viku eftir atvikið var rússnesku njósnaskipi siglt á staðinn og hefur bandarískum flugvélum sem eru sérstaklega hannaðar til að greina geislun verið flogið tvisvar sinnum yfir staðinn. Ráðamenn á Spáni hafa lítið sem ekkert sagt um Ursa Major eða hvaða farm skipið á að hafa borið. Í febrúar svaraði ríkisstjórn Spánar þó fyrirspurn þingmanns en þar kom fram að skipstjóri skipsins hafi viðurkennt við yfirheyrslu að um borð hefðu verið íhlutir í tvo kjarnakljúfa en hann sagðist óviss um hvort geislavirk efni hefðu verið um borð. Hann er einnig sagður hafa viðurkennt að hann ætti að sigla skipinu til Norður-Kóreu en ekki til Vladivostok. Hér að neðan má sjá sjónvarpsfrétt um rannsókn CNN á Ursa Major. Kim sagður fá aðstoð frá Pútín Þegar verið var að sigla skipinu til Vladivostok, sem er nærri Norður-Kóreu, hafði Kim Jong Un, einræðisherra Norður-Kóreu, sent hermenn til aðstoðar Rússum við að reka úkraínska hermenn frá Kúrsk-héraði í Rússlandi. Kim hefur einnig sent umfangsmikið magn hergagna eins og stórskotaliðsvopn og skotfæri til Rússlands. Síðan þá hafa ýmsar fregnir bent til þess að í staðinn hafi Kim fengið tækni og aðstoð við framleiðslu nýrri hergagna eins og dróna, eldflauga og mögulega kafbáta. Yfirvöld í Norður-Kóreu birtu í desember myndir af kafbáti sem verið er að framleiða þar í landi en hann á að vera fyrsti kjarnorkuknúni kafbátur ríkisins. Ursa Major var siglt af stað frá Pétursborg tveimur mánuðum eftir að fyrstu hermenn Kims mættu til Rússlands. Skipið hafði áður verið notað til að flytja rússnesk hergögn til og frá Sýrlandi. Yfirvöld í Norður-Kóreu opinberuðu í desember nýjan kafbát sem á að verða fyrsti kjarnorkuknúni kafbátur einræðisríkisins.EPA/KCNA Heimildarmenn CNN á Spáni, sem sagðir eru þekkja til rannsóknar yfirvalda þar, segja einnig óljóst hvað leiddi til þess að Ursa Major sökk. Einn möguleiki er talinn að skipinu hafi verið sökkt með nýrri gerð tundurskeytis sem hannað er til að fara í gegnum skrokk skipa og springa í kjölfarið. Sprengja kemur einnig til greina, samkvæmt sérfræðingum sem rætt var við. Hins vegar er þekkt að skipin í skuggaflotanum svokallaða eru oft mjög gömul og viðhaldi þeirra oft ábótavant. Skipuðu öðrum að halda sig fjarri Þegar búið var að bjarga áhöfn skipsins um borð í spænskt björgunarskip krafðist skipstjóri rússnesks herskips á svæðinu þess að enginn sigldi innan tveggja sjómílna frá staðnum þar sem Ursa Major sökk. Þá krafðist hann þess að fá rússneska áhafnarmeðlimi skipsins. Þeirri kröfu var hafnað og voru menn sendir um borð. Þá var búið að loka af vélarrými skipsins en ekki var talið að það myndi sökkva á næstu klukkustundum, samkvæmt heimildarmönnum CNN. Tveimur tímum eftir að skipstjóri rússneska skipsins skipaði öðrum að halda sig fjarri var rauðum blysum skotið á loft frá skipinu og greindust í kjölfarið fjórar sprengingar. Skipið sökk svo rúmri klukkustund síðar. Þegar áðurnefndu njósnaskipi var svo siglt á svæðið í janúar, greindust fjórar sprengingar til viðbótar og er talið að þá hafi Rússar mögulega verið að sprengja upp brak skipsins á hafsbotni. Skipið liggur á um 2.500 metra dýpi. Í yfirlýsingu frá rússneskum eigendum Ursa Major frá 27. desember 2024 var atvikið kallað hryðjuverkaárás. Þar var haft eftir áhöfn skipsins að eftir að sprengingarnar þrjár urðu um borð í skipinu hafi um 50x50 sm gat fundist á skipinu og að svo hafi virst sem að eitthvað hafi komið í gegnum skrokk skipsins utan frá. Rússland Norður-Kórea Spánn Skipaflutningar Kjarnorka Hernaður Vladimír Pútín Mest lesið Flaug hvorki með gömlu né nýju Air Force One Erlent Hóteláform Hreiðars strand vegna vegleysu Innlent Ungir Miðflokksmenn vildu ekki taka þátt í Gleðigöngunni Innlent Dregur enn frekar úr líkum á samningi með skaðabótakröfu Erlent Gæsluvarðhalds krafist yfir þriðja manninum Innlent Fylgdust með rússneskum njósnara gefa útsendara gjöf Erlent „Einfaldlega ók bifreið frá punkti A á punkt B“ Innlent ,,Þetta eru kosningaherferðarfundir Kristrúnar Frostadóttur fyrir Já til að sjá'' Innlent Assad dæmdur til dauða í heimalandinu Erlent Aðallega „karlar að drepa aðra karla“ Innlent Fleiri fréttir Assad dæmdur til dauða í heimalandinu Réttað yfir fyrrverandi glæpaforingja vegna morðsins á Tupac Flaug hvorki með gömlu né nýju Air Force One Dregur enn frekar úr líkum á samningi með skaðabótakröfu Fylgdust með rússneskum njósnara gefa útsendara gjöf Tala látinna komin yfir hundrað Brutu reglur þegar þau tilkynntu óvart andlát konungsins Harður jarðskjálfti skók Kólumbíu og Ekvador Mannfall í drónaárás á olíuhreinsistöð í Tatarstan Frederiksen og Meloni taka höndum saman gegn innflytjendum Heitustu sumarmánuðir í Vestur-Evrópu í sögunni Ætlar að láta frysta egg sín og útilokar ekki forsetaframboð Segir allt að 50 þúsund hermenn frá Norður-Kóreu á leið til Rússlands Handtekinn eftir að kona og barn drukknuðu við Frelsissyttuna Netanjahú hafnar friðaráætlun Trumps Ríflega hundrað og sextíu ungmenni handtekin Forstjórinn ræður hvort upptökur úr búkmyndavélum verði birtar Gefur aftur í skyn að hann vilji embættið á ný Rússar taldir bera ábyrgð á sjálfsprengjudrónanum Heitir því að herða byssulöggjöf í kjölfar árásar Spánverjar taka upp landamæraeftirlit gagnvart Ítalíu Blanche staðfestur sem dómsmálaráðherra Sonur Bidens segir náðunina ekki góða ákvörðun Kampavínið klárt þegar hann beið eftir að morðingjar létu til skarar skríða Gert að greiða tugi milljarða fyrir að passa ekki öryggi barna Sjö látnir eftir skotárás í grunnskóla Biður fjársterka stuðningsmenn um að styðja Vance 2028 Íranir segja viðræður á lokametrunum Vísa máli Fauci til dómstóla Sakar lekamenn um landráð vegna „rangra“ frétta Sjá meira
Í rauninni er talið að skipinu hafi verið stefnt til Norður-Kóreu og eiga áðurnefndir kjarnakljúfar að hafa verið hannaðir fyrir kafbáta en mögulegt er að skipinu hafi verið sökkt. Áhöfn skipsins sendi út neyðarkall áður en skipið sökk og var þá talað um að sprengingar hefðu orðið í vélarrými skipsins. Þegar björgunaraðila bar að garði voru fjórtán af sextán úr áhöfn skipsins komnir í björgunarbáta en mikil slagsíða var komin á skipið, samkvæmt fréttum spænskra miðla frá þessum tíma. Skipstjóri skipsins sagði að um borð hefðu verið 129 tómir fjörutíu feta gámar, fimm tuttugu feta gámar fullir af varahlutum, tveir byggingakranar og íhlutir í ísbrjót sem var í smíðum. Þessi orð skipstjórans vöktu mikla furðu og spurðu Spánverjar sig af hverju verið væri að sigla skipi um hálfan hnöttinn með lítið annað en tóma gáma og varahluti sem hefði verið mun auðveldara og ódýrara að flytja á lestum. Játaði við yfirheyrslu Við rannsókn eru Spánverjar sagðir hafa fundið hluti sem þóttu benda til þess að skipið hafi verið að flytja kjarnakljúfa fyrir kafbáta. Í frétt CNN segir að aðgerðir Rússa, Bandaríkjamanna og annarra á svæðinu hafi einnig vakið spurningar. Viku eftir atvikið var rússnesku njósnaskipi siglt á staðinn og hefur bandarískum flugvélum sem eru sérstaklega hannaðar til að greina geislun verið flogið tvisvar sinnum yfir staðinn. Ráðamenn á Spáni hafa lítið sem ekkert sagt um Ursa Major eða hvaða farm skipið á að hafa borið. Í febrúar svaraði ríkisstjórn Spánar þó fyrirspurn þingmanns en þar kom fram að skipstjóri skipsins hafi viðurkennt við yfirheyrslu að um borð hefðu verið íhlutir í tvo kjarnakljúfa en hann sagðist óviss um hvort geislavirk efni hefðu verið um borð. Hann er einnig sagður hafa viðurkennt að hann ætti að sigla skipinu til Norður-Kóreu en ekki til Vladivostok. Hér að neðan má sjá sjónvarpsfrétt um rannsókn CNN á Ursa Major. Kim sagður fá aðstoð frá Pútín Þegar verið var að sigla skipinu til Vladivostok, sem er nærri Norður-Kóreu, hafði Kim Jong Un, einræðisherra Norður-Kóreu, sent hermenn til aðstoðar Rússum við að reka úkraínska hermenn frá Kúrsk-héraði í Rússlandi. Kim hefur einnig sent umfangsmikið magn hergagna eins og stórskotaliðsvopn og skotfæri til Rússlands. Síðan þá hafa ýmsar fregnir bent til þess að í staðinn hafi Kim fengið tækni og aðstoð við framleiðslu nýrri hergagna eins og dróna, eldflauga og mögulega kafbáta. Yfirvöld í Norður-Kóreu birtu í desember myndir af kafbáti sem verið er að framleiða þar í landi en hann á að vera fyrsti kjarnorkuknúni kafbátur ríkisins. Ursa Major var siglt af stað frá Pétursborg tveimur mánuðum eftir að fyrstu hermenn Kims mættu til Rússlands. Skipið hafði áður verið notað til að flytja rússnesk hergögn til og frá Sýrlandi. Yfirvöld í Norður-Kóreu opinberuðu í desember nýjan kafbát sem á að verða fyrsti kjarnorkuknúni kafbátur einræðisríkisins.EPA/KCNA Heimildarmenn CNN á Spáni, sem sagðir eru þekkja til rannsóknar yfirvalda þar, segja einnig óljóst hvað leiddi til þess að Ursa Major sökk. Einn möguleiki er talinn að skipinu hafi verið sökkt með nýrri gerð tundurskeytis sem hannað er til að fara í gegnum skrokk skipa og springa í kjölfarið. Sprengja kemur einnig til greina, samkvæmt sérfræðingum sem rætt var við. Hins vegar er þekkt að skipin í skuggaflotanum svokallaða eru oft mjög gömul og viðhaldi þeirra oft ábótavant. Skipuðu öðrum að halda sig fjarri Þegar búið var að bjarga áhöfn skipsins um borð í spænskt björgunarskip krafðist skipstjóri rússnesks herskips á svæðinu þess að enginn sigldi innan tveggja sjómílna frá staðnum þar sem Ursa Major sökk. Þá krafðist hann þess að fá rússneska áhafnarmeðlimi skipsins. Þeirri kröfu var hafnað og voru menn sendir um borð. Þá var búið að loka af vélarrými skipsins en ekki var talið að það myndi sökkva á næstu klukkustundum, samkvæmt heimildarmönnum CNN. Tveimur tímum eftir að skipstjóri rússneska skipsins skipaði öðrum að halda sig fjarri var rauðum blysum skotið á loft frá skipinu og greindust í kjölfarið fjórar sprengingar. Skipið sökk svo rúmri klukkustund síðar. Þegar áðurnefndu njósnaskipi var svo siglt á svæðið í janúar, greindust fjórar sprengingar til viðbótar og er talið að þá hafi Rússar mögulega verið að sprengja upp brak skipsins á hafsbotni. Skipið liggur á um 2.500 metra dýpi. Í yfirlýsingu frá rússneskum eigendum Ursa Major frá 27. desember 2024 var atvikið kallað hryðjuverkaárás. Þar var haft eftir áhöfn skipsins að eftir að sprengingarnar þrjár urðu um borð í skipinu hafi um 50x50 sm gat fundist á skipinu og að svo hafi virst sem að eitthvað hafi komið í gegnum skrokk skipsins utan frá.
Rússland Norður-Kórea Spánn Skipaflutningar Kjarnorka Hernaður Vladimír Pútín Mest lesið Flaug hvorki með gömlu né nýju Air Force One Erlent Hóteláform Hreiðars strand vegna vegleysu Innlent Ungir Miðflokksmenn vildu ekki taka þátt í Gleðigöngunni Innlent Dregur enn frekar úr líkum á samningi með skaðabótakröfu Erlent Gæsluvarðhalds krafist yfir þriðja manninum Innlent Fylgdust með rússneskum njósnara gefa útsendara gjöf Erlent „Einfaldlega ók bifreið frá punkti A á punkt B“ Innlent ,,Þetta eru kosningaherferðarfundir Kristrúnar Frostadóttur fyrir Já til að sjá'' Innlent Assad dæmdur til dauða í heimalandinu Erlent Aðallega „karlar að drepa aðra karla“ Innlent Fleiri fréttir Assad dæmdur til dauða í heimalandinu Réttað yfir fyrrverandi glæpaforingja vegna morðsins á Tupac Flaug hvorki með gömlu né nýju Air Force One Dregur enn frekar úr líkum á samningi með skaðabótakröfu Fylgdust með rússneskum njósnara gefa útsendara gjöf Tala látinna komin yfir hundrað Brutu reglur þegar þau tilkynntu óvart andlát konungsins Harður jarðskjálfti skók Kólumbíu og Ekvador Mannfall í drónaárás á olíuhreinsistöð í Tatarstan Frederiksen og Meloni taka höndum saman gegn innflytjendum Heitustu sumarmánuðir í Vestur-Evrópu í sögunni Ætlar að láta frysta egg sín og útilokar ekki forsetaframboð Segir allt að 50 þúsund hermenn frá Norður-Kóreu á leið til Rússlands Handtekinn eftir að kona og barn drukknuðu við Frelsissyttuna Netanjahú hafnar friðaráætlun Trumps Ríflega hundrað og sextíu ungmenni handtekin Forstjórinn ræður hvort upptökur úr búkmyndavélum verði birtar Gefur aftur í skyn að hann vilji embættið á ný Rússar taldir bera ábyrgð á sjálfsprengjudrónanum Heitir því að herða byssulöggjöf í kjölfar árásar Spánverjar taka upp landamæraeftirlit gagnvart Ítalíu Blanche staðfestur sem dómsmálaráðherra Sonur Bidens segir náðunina ekki góða ákvörðun Kampavínið klárt þegar hann beið eftir að morðingjar létu til skarar skríða Gert að greiða tugi milljarða fyrir að passa ekki öryggi barna Sjö látnir eftir skotárás í grunnskóla Biður fjársterka stuðningsmenn um að styðja Vance 2028 Íranir segja viðræður á lokametrunum Vísa máli Fauci til dómstóla Sakar lekamenn um landráð vegna „rangra“ frétta Sjá meira