Það sem utan­ríkis­ráðherra vill ekki segja

Utanríkisráðherra mætti á opinn fund utanríkismálanefndar í gær. Fundurinn var haldinn til að afla upplýsinga fyrir þingmenn - og fyrir þjóðina, fyrir boðaða þjóðaratkvæðagreiðslu. Fyrirspurnirnar á slíkum fundum eru tímasettar þar sem tíminn er naumur og allir nefndarmenn þurfa að komast að. Ég hafði undirbúið mig vel og bar fram fjórar spurningar til ráðherra en uppskar því miður fá svör. Ráðherrann eyddi tíma nefndarinnar frekar í fyrirlestur um framgöngu stjórnarandstöðunnar á síðasta þingvetri.

Ósvaraðar spurningar

Það er athyglisvert að skoða hvaða spurningum utanríkisráðherra neitar ítrekað að svara. Annars vegar spurningar varðandi samskipti hennar við fulltrúa ESB. Hins vegar spurningar um hvort og þá hvaða skilyrði ríkisstjórnin muni setja í viðræðunum við ESB, komi til þeirra.

Ég benti á að orðin „forræði yfir auðlindum“ kæmu bara fyrir tvisvar í tillögu ráðherra um atkvæðagreiðsluna og aðeins sem tilvitnun í tillögu Jóhönnu-stjórnarinnar, ekki sem ófrávíkjanlegt skilyrði þessarar ríkisstjórnar. Sérstaklega væri tekið fram að þau væru aðeins „til hliðsjónar“ og markmiðin þurfi að endurskoða.

Full og varanleg yfirráð í dag

Utanríkisráðherra bægði hins vegar enn á ný frá sér spurningum um skilyrði þessarar ríkisstjórnar í viðræðum við ESB og hún var ekki tilbúin að lýsa því yfir að skilyrði ríkisstjórnarinnar væru „full og varanleg yfirráð“ yfir auðlindum Íslands. Hvað skyldi það annars vera í orðunum „full og varanleg yfirráð“ sem stendur í utanríkisráðherra Íslands? Það eru einmitt yfirráðin sem við höfum í dag og alveg frá því að við urðum sjálfstæð, fullvalda þjóð. Stendur til af hálfu þessarar ríkisstjórnar að semja um breytingu þar á?

Pólitískar æfingar ráðherra

Ráðherrar mæta fyrir þingnefndir til að svara spurningum nefndarmanna sem þar sinna eftirlitsskyldum sínum gagnvart framkvæmdavaldinu. Það er grundvallaratriði þrískiptingar ríkisvaldsins. Fastanefndir þingsins eru ekki svið pólitískrar æfingar ráðherra. Þar ber ráðherrum að svara spurningum sem lagðar eru fyrir þá. Annað er virðingarleysi gagnvart Alþingi, hlutverki þingmanna og sjálfu lýðræðinu.

Það er létt verk að tala um lýðræðisveislur og traust til þjóðarinnar. Ef ráðherrar svara hins vegar ekki, snúa út úr spurningum og veita ekki umbeðnar upplýsingar, ekki einu sinni á opnum nefndarfundum frammi fyrir alþjóð, hljóta að vakna upp spurningar um það sem ekki er sagt. – Hvað býr að baki? Hlýtur einmitt það ekki að vekja fólk og fjölmiðla til umhugsunar?

Höfundur er þingmaður Sjálfstæðisflokksins.