Hvernig nýtist Matsferill barninu þínu? Þórdís Jóna Sigurðardóttir skrifar 25. febrúar 2026 08:15 Við viljum öll að börnin okkar fái að njóta sín í skólanum - að þau finni styrkleika sína og fái þann stuðning sem þau þurfa, þegar þau þurfa á honum að halda. Sem foreldrar og uppalendur vitum við að ekkert skiptir meira máli en velferð þeirra og framtíð. En til þess að við getum stutt þau rétt, þurfum við að hafa skýra mynd af því hvar þau standa og hvernig þeim miðar áfram. Nú í mars verða lögð fyrir stöðu- og framvindupróf í lesskilningi og stærðfræði í grunnskólum landsins. Þessi próf eru hluti af Matsferli, nýju samræmdu námsmati sem við hjá Miðstöð menntunar og skólaþjónustu höfum þróað. Okkar leiðarljós er alltaf hagsmunir barnanna, að búa til verkfæri sem nýtist í daglegu skólastarfi og styður við raunverulegar framfarir. Tvö meginmarkmið Matsferill hefur tvö meginmarkmið. Annars vegar að tryggja heildstæða og skýra mynd af stöðu hvers barns í námi. Hins vegar að afla upplýsinga um stöðu skólakerfisins í heild. Fyrra markmiðið snýr að barninu sjálfu. Reglulegar mælingar gera okkur kleift að sjá hvort framfarir eigi sér stað, hvort þörf sé á auknum stuðningi eða meiri áskorunum. Þannig getum við gripið fyrr inn í og stutt við nám á réttum tíma. Seinna markmiðið snýr að ábyrgð okkar sem berum ábyrgð á kerfinu. Þegar við höfum traust gögn um stöðuna í heild getum við greint hvar gengur vel og hvar þarf að styrkja innviði, kennslu eða stuðningsúrræði. Sameiginleg ábyrgð felst í því að nýta þessar upplýsingar markvisst til umbóta. Niðurstöður sem nýtast Niðurstöður prófanna eru birtar sem hlutfall réttra svara og sýna skýrt hvernig nemanda gekk á viðkomandi prófi. Auk þess eru þær settar í samhengi við árangur jafnaldra á landsvísu. Niðurstöðunum fylgja líka skýringar og leiðbeiningar sem auðvelda túlkun og styðja við áframhaldandi nám. Þær eru hugsaðar sem verkfæri í höndum kennara og grunnur að samtali milli skóla og heimilis. Markmiðið er að tryggja að rétt úrræði séu veitt réttum nemendum og að kennsla taki mið af stöðu og framvindu hvers og eins. Eðlilegur þáttur í skólastarfinu Prófin fara fram innan kennslutíma og eru hluti af daglegu skólastarfi. Þau endurspegla raunverulega færni nemenda og krefjast ekki sérstakrar undirbúnings, nemendur mæta einfaldlega og gera sitt besta. Niðurstöður verða sendar foreldrum og forsjáraðilum á Mínar síður á Ísland.is í maí. Þar verður einnig hægt að fylgjast með framvindu barnsins yfir tíma. Nánari upplýsingar, sýnispróf og svör við algengum spurningum má finna á vef Miðstöðvar menntunar og skólaþjónustu, mms.is. Skref til framtíðar Matsferill er þróaður í nánu samstarfi við skólasamfélagið og byggir á því sameiginlega markmiði okkar að styðja við daglega kennslu og þarfir hvers og eins barns. Við nýtum okkur alþjóðleg viðmið í námsmati til að tryggja að við séum að nota bestu mögulegu tól til að fylgjast með framvindu í námi. Þetta er langtímaverkefni sem við erum að byggja upp saman sem er til þess fallið að hafa raunveruleg og jákvæð áhrif á námsárangur. Með því að fá skýrari sýn á hvernig börnunum okkar miðar áfram, getum við betur mætt þeim þar sem þau eru stödd hverju sinni. Það er dýrmætt verkefni okkar allra, foreldra, kennara og okkar hjá Miðstöðinni, að tryggja að hvert einasta barn fái raunverulegt tækifæri til að blómstra. Matsferill er eitt af okkar mikilvægu skrefum í þá átt. Höfundur er forstjóri Miðstöðvar menntunar og skólaþjónustu. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Þórdís Jóna Sigurðardóttir Skóla- og menntamál Grunnskólar Mest lesið Af hverju er ríkisstjórninni svona illa við landsbyggðina… Sigríður Ólafsdóttir Skoðun Einungis tvö kyn Helgi Hrafn Gunnarsson Skoðun Aðförin gegn landsbyggðinni Fjóla St. Kristinsdóttir Skoðun Stígum inn, konur eiga ekki að þurfa að herða sig Jakob Tryggvason Skoðun Við krefjumst þess að þolendur segi frá. En er kerfið tilbúið að hlusta? Herdís Ósk Sveinsdóttir Skoðun Börn bíða eftir hjálp á meðan stjórnvöld ræða einkunnir Kristín Kjartansdóttir Skoðun Hallalaus fjárlög mega ekki kosta farsæld barna Sveitarstjórnarfólk Framsóknar Skoðun Kröfurnar standa enn Georg Páll Skúlason Skoðun Þversögnin í menntamálum Helga María Pálsdóttir Skoðun Loftbrúin á að jafna aðstöðumun – ekki auka hann Jóhanna Lilja Eiríksdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Orð eru ekki heldur stefna – opið bréf til bæjarstjóra Ölfuss Nichole Leigh Mosty skrifar Skoðun Aðeins annar hluti jöfnunnar er ekki nóg Sveinn Ólafsson skrifar Skoðun Einungis tvö kyn Helgi Hrafn Gunnarsson skrifar Skoðun Hvernig viljum við eldast? Janus Guðlaugsson skrifar Skoðun Þekkingin hefur aukist en hvað með þjónustuna? Hanna Birna Valdimarsdóttir skrifar Skoðun Læsisáætlun án bóka Álfhildur Leifsdóttir,Hólmfríður Jennýjar Árnadóttir skrifar Skoðun Það er kominn tími á löggjöf um dánaraðstoð á Íslandi Ingrid Kuhlman skrifar Skoðun Aðförin gegn landsbyggðinni Fjóla St. Kristinsdóttir skrifar Skoðun Protocol 35: Could Iceland be right after all? Carl Baudenbacher skrifar Skoðun Nei nú stækkar nefið þitt Gosi.. sönn frásögn Sonja Lind Eyglóardóttir skrifar Skoðun Við getum ekki mælt okkur út úr vandanum Íris E. Gísladóttir skrifar Skoðun Fjölskyldulíf á eigin ábyrgð Svanfríður Bergvinsdóttir,Elsa Hrönn Gray Auðunsdóttir skrifar Skoðun Loftbrúin er fjárfesting í landsbyggðunum Rögnvaldur Guðmundsson skrifar Skoðun Loftbrúin á að jafna aðstöðumun – ekki auka hann Jóhanna Lilja Eiríksdóttir skrifar Skoðun Bruninn á Stuðlum og ábyrgð ríkisins Salvör Nordal skrifar Skoðun Af hverju er ríkisstjórninni svona illa við landsbyggðina… Sigríður Ólafsdóttir skrifar Skoðun Mannréttindi eru ekki góðvild — þau eru góð stefna Björn Leví Gunnarsson skrifar Skoðun Við krefjumst þess að þolendur segi frá. En er kerfið tilbúið að hlusta? Herdís Ósk Sveinsdóttir skrifar Skoðun Börn bíða eftir hjálp á meðan stjórnvöld ræða einkunnir Kristín Kjartansdóttir skrifar Skoðun I'm simply the best, better than all the rest...: Skýrt markmið, óskýr framkvæmd og enn ein útgáfan Hjálmar Bogi Hafliðason skrifar Skoðun Hallalaus fjárlög mega ekki kosta farsæld barna Sveitarstjórnarfólk Framsóknar skrifar Skoðun Bráðum verðum við ósýnileg Ágúst Mogensen skrifar Skoðun Sameinuðu þjóðirnar í 81 ár: Lýðræði og mannréttindi verja sig ekki sjálf Eva Harðardóttir,Erlingur Erlingsson,Helen María Ólafsdóttir,Páll Ásgeir Davíðsson,Rakel Anna Boulter,Viktoría Valdimarsdóttir,Þorvarður Atli Þórsson,Þórður Kristinsson skrifar Skoðun Kröfurnar standa enn Georg Páll Skúlason skrifar Skoðun Stígum inn, konur eiga ekki að þurfa að herða sig Jakob Tryggvason skrifar Skoðun America First – eða America Alone? Gestur Valgarðsson skrifar Skoðun Þversögnin í menntamálum Helga María Pálsdóttir skrifar Skoðun Sátt um hvað? Ofbeldi er ekki ágreiningur Inga Valgerður Henriksen Bergdal skrifar Skoðun Er samþykki skálkaskjól fyrir skepnuskap ? Magnea Marinósdóttir skrifar Skoðun Ósýnileg hamlandi einkenni – þegar baráttan sést ekki Sigrún Heimisdóttir skrifar Sjá meira
Við viljum öll að börnin okkar fái að njóta sín í skólanum - að þau finni styrkleika sína og fái þann stuðning sem þau þurfa, þegar þau þurfa á honum að halda. Sem foreldrar og uppalendur vitum við að ekkert skiptir meira máli en velferð þeirra og framtíð. En til þess að við getum stutt þau rétt, þurfum við að hafa skýra mynd af því hvar þau standa og hvernig þeim miðar áfram. Nú í mars verða lögð fyrir stöðu- og framvindupróf í lesskilningi og stærðfræði í grunnskólum landsins. Þessi próf eru hluti af Matsferli, nýju samræmdu námsmati sem við hjá Miðstöð menntunar og skólaþjónustu höfum þróað. Okkar leiðarljós er alltaf hagsmunir barnanna, að búa til verkfæri sem nýtist í daglegu skólastarfi og styður við raunverulegar framfarir. Tvö meginmarkmið Matsferill hefur tvö meginmarkmið. Annars vegar að tryggja heildstæða og skýra mynd af stöðu hvers barns í námi. Hins vegar að afla upplýsinga um stöðu skólakerfisins í heild. Fyrra markmiðið snýr að barninu sjálfu. Reglulegar mælingar gera okkur kleift að sjá hvort framfarir eigi sér stað, hvort þörf sé á auknum stuðningi eða meiri áskorunum. Þannig getum við gripið fyrr inn í og stutt við nám á réttum tíma. Seinna markmiðið snýr að ábyrgð okkar sem berum ábyrgð á kerfinu. Þegar við höfum traust gögn um stöðuna í heild getum við greint hvar gengur vel og hvar þarf að styrkja innviði, kennslu eða stuðningsúrræði. Sameiginleg ábyrgð felst í því að nýta þessar upplýsingar markvisst til umbóta. Niðurstöður sem nýtast Niðurstöður prófanna eru birtar sem hlutfall réttra svara og sýna skýrt hvernig nemanda gekk á viðkomandi prófi. Auk þess eru þær settar í samhengi við árangur jafnaldra á landsvísu. Niðurstöðunum fylgja líka skýringar og leiðbeiningar sem auðvelda túlkun og styðja við áframhaldandi nám. Þær eru hugsaðar sem verkfæri í höndum kennara og grunnur að samtali milli skóla og heimilis. Markmiðið er að tryggja að rétt úrræði séu veitt réttum nemendum og að kennsla taki mið af stöðu og framvindu hvers og eins. Eðlilegur þáttur í skólastarfinu Prófin fara fram innan kennslutíma og eru hluti af daglegu skólastarfi. Þau endurspegla raunverulega færni nemenda og krefjast ekki sérstakrar undirbúnings, nemendur mæta einfaldlega og gera sitt besta. Niðurstöður verða sendar foreldrum og forsjáraðilum á Mínar síður á Ísland.is í maí. Þar verður einnig hægt að fylgjast með framvindu barnsins yfir tíma. Nánari upplýsingar, sýnispróf og svör við algengum spurningum má finna á vef Miðstöðvar menntunar og skólaþjónustu, mms.is. Skref til framtíðar Matsferill er þróaður í nánu samstarfi við skólasamfélagið og byggir á því sameiginlega markmiði okkar að styðja við daglega kennslu og þarfir hvers og eins barns. Við nýtum okkur alþjóðleg viðmið í námsmati til að tryggja að við séum að nota bestu mögulegu tól til að fylgjast með framvindu í námi. Þetta er langtímaverkefni sem við erum að byggja upp saman sem er til þess fallið að hafa raunveruleg og jákvæð áhrif á námsárangur. Með því að fá skýrari sýn á hvernig börnunum okkar miðar áfram, getum við betur mætt þeim þar sem þau eru stödd hverju sinni. Það er dýrmætt verkefni okkar allra, foreldra, kennara og okkar hjá Miðstöðinni, að tryggja að hvert einasta barn fái raunverulegt tækifæri til að blómstra. Matsferill er eitt af okkar mikilvægu skrefum í þá átt. Höfundur er forstjóri Miðstöðvar menntunar og skólaþjónustu.
Við krefjumst þess að þolendur segi frá. En er kerfið tilbúið að hlusta? Herdís Ósk Sveinsdóttir Skoðun
Skoðun Fjölskyldulíf á eigin ábyrgð Svanfríður Bergvinsdóttir,Elsa Hrönn Gray Auðunsdóttir skrifar
Skoðun Við krefjumst þess að þolendur segi frá. En er kerfið tilbúið að hlusta? Herdís Ósk Sveinsdóttir skrifar
Skoðun I'm simply the best, better than all the rest...: Skýrt markmið, óskýr framkvæmd og enn ein útgáfan Hjálmar Bogi Hafliðason skrifar
Skoðun Sameinuðu þjóðirnar í 81 ár: Lýðræði og mannréttindi verja sig ekki sjálf Eva Harðardóttir,Erlingur Erlingsson,Helen María Ólafsdóttir,Páll Ásgeir Davíðsson,Rakel Anna Boulter,Viktoría Valdimarsdóttir,Þorvarður Atli Þórsson,Þórður Kristinsson skrifar
Við krefjumst þess að þolendur segi frá. En er kerfið tilbúið að hlusta? Herdís Ósk Sveinsdóttir Skoðun