Fundu vefnaðarmiðstöð frá víkingaöld við Árósa Kjartan Kjartansson skrifar 24. júní 2026 08:59 Liv Stidsing Reher-Langberg, fornleifafræðingur frá Moesgaard-safninu, heldur á kljástein sem notaður var við vefnað og fannst í uppgreftrinum nærri Árósum. AP/James Brooks Minjar eftir umfangsmikla vefnaðarframleiðslu frá víkingaöld hafa fundist í uppgreftri utan við Árósa í Danmörku. Fornleifafræðingur segir fundinn sýna að víkingar hafi verið meira en ósiðmenntaðir rustar sem fóru ruplandi og rænandi um Evrópu. Snældur, kljásteinar og svæði til þess að vinna hör er á meðal þess sem fornleifafræðingar frá Moesgaard-safninu hafa fundið á um það bil 100.000 fermetra reit í Søften, tíu kílómetra norður af Árósum á Jótlandi. Talið er að minjarnar séu frá seinni hluta járnaldar og snemma á víkingaöld, um það bil frá 600 til 950, að því er segir í frétt AP-fréttastofunnar. Við uppgröftin komu einnig í ljós um áttatíu hálfniðurgrafnir kofar sem eru taldir hafa verið notaðir sem vinnustofur og bústaðir fyrir menn. Auk vinnusvæðisins fundu fornleifafræðingar stakt íbúðarhús sem þeim þykir benda til að valdamikill maður sem stýrði efni og framleiðslu hafi haft umsjón með starfseminni. Fornleifafræðingur vinnur að uppgreftri í Søften. Þar hafa einnig fundist silfurpeningar og perlur frá tímum víkinganna.AP/James Brooks Árósar voru miðstöð alþjóðlegra viðskipta á víkingaöld. Kasper Andersen, sagnfræðingur frá Moesgaard-safninu, segir að vörur og hráefni hafi líklega verið flutt til borgarinnar frá sveitum og þorpum eins og Søften og síðan seld þaðan. „Þegar þú ert með framleiðslustað af þessari stærðargráðu getur það ekki bara verið til heimabrúks. Það verður aðeins skilið sem hluti af stærra neti, af mun stærri alþjóðlegri mynd,“ segir Andersen. Þá segir hann að uppgötvunin í Søften sýnir að víkingarnir, sem herjuðu á Evrópu, hafi ekki bara verið einfaldir og ósiðmenntaðir villimenn. „Til þess að koma upp stað eins og Søften þarf mjög vel skipulagt samfélag með aðfangakeðju og þú þarft líka markað fyrir framleiðsluna. Vefnaðarvörurnar frá Søften fóru á markað sem var mun stærri en bara nærsvæðin,“ segir Andersen. Danmörk Fornminjar Mest lesið Viðurkenndi efasemdir: „Ég ætla samt ekki að sýkna hana“ Erlent „Þið fáið ekki að skilgreina hvað íslenska þjóðin sagði“ Innlent Selenskí kíkti á klakann Erlent Uppgjör sýni „alvarlega“ stöðu Seltjarnarnesbæjar Innlent Telja íslenska birgja sátta og áfengisverð í fríhöfninni samkeppnishæft Innlent „Viljið þið gjöra svo vel að fyrirgefa mér af öllu hjarta“ Innlent Verkin segi allt aðra sögu en Kristrún Innlent Fjöldi menntaskólanema sá myndskeið af árásinni Innlent Útgjöldin mikil en niðurstaðan rýr Innlent „Við erum að laga Ísland“ Innlent Fleiri fréttir Pakistanar sögðu klerkastjórninni að koma böndum á Húta Viðurkenndi efasemdir: „Ég ætla samt ekki að sýkna hana“ Selenskí kíkti á klakann Gaf Harp og tveimur öðrum ráðgjöfum milljónir í jólagjöf Leggur stefnu AfD að jöfnu við þjóðernishreinsanir Farage kemur frönskum skoðanabróður í klandur Banna breskum þingmönnum að koma til Ísraels Haraldur Noregskonungur borinn til grafar Rétta yfir rússneskum skipstjóra sem sleit sæstrengi við Finnland Leita enn að Renoir-þjófunum Bannar innflutning á kanadískum vörum Réðust á fleiri olíuflutningaskip Skutu tugum eldflauga og dróna að borgum Sádi-Arabíu Töluðu saman í klukkutíma Handtaka grunaðan spellvirkja í Þýskalandi Fordæma útförina sem „Slátrarinn“ fékk í Serbíu Grípa saman til aðgerða gegn ísraelskum landtökumönnum Allir þeir látnu í bílum sem flugvélin rann á Dýrmætum listaverkum stolið af safni Renoir Starfsmenn í verkfall eftir heimsókn trúarhóps Kim fjölgar herskipum sínum Fjárfesta í menntamálum, fjarskiptum og jarðmálmum á Grænlandi Klerkastjórnin missir tökin Rússar svara fyrir sig Ísland á Ameríkukorti Trumps Stöðnun og dýrtíð að baki stórsigri AfD Kanslarinn segir sigur AfD draga dilk á eftir sér Svíþjóðardemókrati í leyfi vegna Rússaáróðurs og hreinsanir á vinstri vængnum Útlit fyrir fyrstu fjarhægristjórnina frá endalokum nasismans Nafnabreytingaæði Trumps heldur áfram Sjá meira
Snældur, kljásteinar og svæði til þess að vinna hör er á meðal þess sem fornleifafræðingar frá Moesgaard-safninu hafa fundið á um það bil 100.000 fermetra reit í Søften, tíu kílómetra norður af Árósum á Jótlandi. Talið er að minjarnar séu frá seinni hluta járnaldar og snemma á víkingaöld, um það bil frá 600 til 950, að því er segir í frétt AP-fréttastofunnar. Við uppgröftin komu einnig í ljós um áttatíu hálfniðurgrafnir kofar sem eru taldir hafa verið notaðir sem vinnustofur og bústaðir fyrir menn. Auk vinnusvæðisins fundu fornleifafræðingar stakt íbúðarhús sem þeim þykir benda til að valdamikill maður sem stýrði efni og framleiðslu hafi haft umsjón með starfseminni. Fornleifafræðingur vinnur að uppgreftri í Søften. Þar hafa einnig fundist silfurpeningar og perlur frá tímum víkinganna.AP/James Brooks Árósar voru miðstöð alþjóðlegra viðskipta á víkingaöld. Kasper Andersen, sagnfræðingur frá Moesgaard-safninu, segir að vörur og hráefni hafi líklega verið flutt til borgarinnar frá sveitum og þorpum eins og Søften og síðan seld þaðan. „Þegar þú ert með framleiðslustað af þessari stærðargráðu getur það ekki bara verið til heimabrúks. Það verður aðeins skilið sem hluti af stærra neti, af mun stærri alþjóðlegri mynd,“ segir Andersen. Þá segir hann að uppgötvunin í Søften sýnir að víkingarnir, sem herjuðu á Evrópu, hafi ekki bara verið einfaldir og ósiðmenntaðir villimenn. „Til þess að koma upp stað eins og Søften þarf mjög vel skipulagt samfélag með aðfangakeðju og þú þarft líka markað fyrir framleiðsluna. Vefnaðarvörurnar frá Søften fóru á markað sem var mun stærri en bara nærsvæðin,“ segir Andersen.
Danmörk Fornminjar Mest lesið Viðurkenndi efasemdir: „Ég ætla samt ekki að sýkna hana“ Erlent „Þið fáið ekki að skilgreina hvað íslenska þjóðin sagði“ Innlent Selenskí kíkti á klakann Erlent Uppgjör sýni „alvarlega“ stöðu Seltjarnarnesbæjar Innlent Telja íslenska birgja sátta og áfengisverð í fríhöfninni samkeppnishæft Innlent „Viljið þið gjöra svo vel að fyrirgefa mér af öllu hjarta“ Innlent Verkin segi allt aðra sögu en Kristrún Innlent Fjöldi menntaskólanema sá myndskeið af árásinni Innlent Útgjöldin mikil en niðurstaðan rýr Innlent „Við erum að laga Ísland“ Innlent Fleiri fréttir Pakistanar sögðu klerkastjórninni að koma böndum á Húta Viðurkenndi efasemdir: „Ég ætla samt ekki að sýkna hana“ Selenskí kíkti á klakann Gaf Harp og tveimur öðrum ráðgjöfum milljónir í jólagjöf Leggur stefnu AfD að jöfnu við þjóðernishreinsanir Farage kemur frönskum skoðanabróður í klandur Banna breskum þingmönnum að koma til Ísraels Haraldur Noregskonungur borinn til grafar Rétta yfir rússneskum skipstjóra sem sleit sæstrengi við Finnland Leita enn að Renoir-þjófunum Bannar innflutning á kanadískum vörum Réðust á fleiri olíuflutningaskip Skutu tugum eldflauga og dróna að borgum Sádi-Arabíu Töluðu saman í klukkutíma Handtaka grunaðan spellvirkja í Þýskalandi Fordæma útförina sem „Slátrarinn“ fékk í Serbíu Grípa saman til aðgerða gegn ísraelskum landtökumönnum Allir þeir látnu í bílum sem flugvélin rann á Dýrmætum listaverkum stolið af safni Renoir Starfsmenn í verkfall eftir heimsókn trúarhóps Kim fjölgar herskipum sínum Fjárfesta í menntamálum, fjarskiptum og jarðmálmum á Grænlandi Klerkastjórnin missir tökin Rússar svara fyrir sig Ísland á Ameríkukorti Trumps Stöðnun og dýrtíð að baki stórsigri AfD Kanslarinn segir sigur AfD draga dilk á eftir sér Svíþjóðardemókrati í leyfi vegna Rússaáróðurs og hreinsanir á vinstri vængnum Útlit fyrir fyrstu fjarhægristjórnina frá endalokum nasismans Nafnabreytingaæði Trumps heldur áfram Sjá meira