Erlent

Gerir hlé á „frelsisaðgerðum“ í Hormússundi

Lovísa Arnardóttir skrifar
Trump segir enn unnið að samkomulagi um frið.
Trump segir enn unnið að samkomulagi um frið. Vísir/EPA

Donald Trump, forseti Bandaríkjanna, hefur gert hlé á „frelsisaðgerðum“ í Hormússundi. Marco Rubio, utanríkisráðherra Bandaríkjanna, segir að fyrstu sókn Bandaríkjanna og Ísraels í Íran, Operation Epic Fury, sé lokið og að markmiðum hennar hafi verið náð. 

Forsetinn tilkynnti í gær að Bandaríkjamenn myndu leiðbeina strönduðum skipum í Horsmús-sundi en tilkynnti í kvöld að hlé hefði verið gert á þessum aðgerðum. Hann hefði gert það til að ná samkomulagi við Írani um að binda enda á stríðið.

Í færslunni sem hann birti á samfélagsmiðli sínum Truth Social segir að hann hafi gert það að beiðni Pakistana og annarra landa og vegna árangurs sem Bandaríkjamenn hafi náð í aðgerðum sínum. Hann bætti því við að bandarísk skip myndu áfram vera í sundinu.

Martco Rubio segir að markmiðum hafi verið náð í Íran.Vísir/EPA

Í frétt AP segir að tilkynningin hafi komið eftir að utanríkisráðherra Bandaríkjanna, Marco Rubio, tilkynnti að vopnahléið héldi enn og þó svo að ekki væri búið að ná samkomulagi væri hernaðaraðgerðum Bandaríkjanna lokið í Íran.

„Við myndum frekar kjósa friðarleiðina. Það sem forsetinn [Donald Trump] myndi helst vilja er samkomulag,“ sagði hann við fréttamenn á þriðjudag í kjölfar fjölda árása á Hormússundi sem höfðu vakið ótta um að vopnahlé milli Bandaríkjanna og Írans væri í hættu. Bandaríkin hafa sagt að þau stefni að því að fylgja strönduðum skipum út úr Persaflóa.

Í frétt BBC segir að stjórnvöld í Íran hafi ekki tjáð sig um yfirlýsingu Rubio, en Mohammad Ghalibaf, forseti íranska þingsins, sagði fyrr: „Við vitum vel að Bandaríkjamenn þola ekki óbreytt ástand á meðan við erum rétt að byrja.“

Ghalibaf, aðalsamningamaður Írans í viðræðum við Bandaríkin í síðasta mánuði, sagði: „Öryggi siglinga og flutnings orku hefur verið stefnt í hættu af Bandaríkjunum og bandamönnum þeirra með vopnahlésbrotum og hafnarbanni. Illvirki þeirra munu þó mistakast.“

Hófst í febrúar

Aðgerðin „Operation Epic Fury“ hófst 28. febrúar þegar Bandaríkin og Ísrael hófu röð loftárása á Íran. Stjórnvöld í Teheran svöruðu með því að loka Hormússundi en um fimmtungur allrar olíu fer þar um. Heimsmarkaðsverð á olíu hefur nærri tvöfaldast frá því að stríðið hófst. Vopnahlé hefur verið í gildi frá því í apríl en þó hefur ekki verið komist að samkomulagi um frið.

Í ræðu sinni í Hvíta húsinu sagði Rubio að þótt Trump vildi samkomulag, „þá er það hingað til ekki sú leið sem Íran hefur valið“ og bætti við: „Hvað það kann að leiða til í framtíðinni er óvíst.“

Hann sagði að árásir Bandaríkjanna og Ísraels á Íran hefðu valdið miklum skaða á efnahag landsins til áratuga og að leiðtogar landsins ættu að hugsa sig um áður en þeir héldu áfram á þessari vegferð að glötun.

Ummæli Rubio voru í takt við fyrri ummæli Pete Hegseth varnarmálaráðherra, sem sagði að vopnahléinu við Íran væri „ekki lokið“. „Núna heldur vopnahléið vissulega, en við munum fylgjast mjög, mjög náið með,“ sagði Hegseth á blaðamannafundi á þriðjudag.

Lætur vita

Trump var síðar spurður af fréttamönnum hvað myndi teljast brot á vopnahléinu af hálfu Írans. „Þið komist að því því ég læt ykkur vita,“ svaraði hann. Hann sagði einnig að hann teldi enn líklegt að hægt væri að ná samningum með Íran til að binda enda á átökin.

Í frétt BBC segir að hin ýmsu ummæli frá bandarískum embættismönnum bendi til þess að Bandaríkin hafi lítinn áhuga eða vilja til að snúa aftur til allsherjaraðgerða sem gætu raskað mörkuðum enn frekar, valdið himinháu verði og verið óvinsælar meðal stórs hluta Bandaríkjamanna.

Trump hefur einnig sagt að hann sé í viðræðum við Japan um enduropnun sundsins og að hann búist við jákvæðu samtali við Xi Jinping, forseta Kína, um málið þegar hann heimsækir Kína í næstu viku.


Tengdar fréttir

Vopnahléið hangir á bláþræði

Vopnahléið í Mið-Austurlöndum er talið hanga á bláþræði eftir gærdaginn. Ráðamenn í Sameinuðu arabísku furstadæmunum segjast hafa orðið fyrir árásum frá Íran og kviknaði eldur í stærstu olíugeymslustöð landsins, vegna þeirra. Þá segjast Bandaríkjamenn hafa grandað sex bátum íranska byltingarvarðarins og að skotið hafi verið á bandarísk herskip.

Brott­hvarf bandarískra her­manna veiki ekki NATO í Evrópu

Utanríkisráðherra telur brotthvarf þúsunda hermanna Bandaríkjanna frá Þýskalandi ekki veikja NATO og ólíklegt að ákvörðunin hafi bein áhrif á Ísland. Það trufli samskipti þjóðarleiðtoga að Bandaríkin hafi farið í stríð við Íran án þess að ráðfæra sig við sína bandamenn.

Útilokar ekki frekari hernaðaraðgerðir eða að fleiri hermenn fari heim

Donald Trump forseti Bandaríkjanna segir Írani ekki enn hafa „borgað nægilega hátt verð“ fyrir gjörðir sínar síðustu áratugi. Trump fer nú yfir nýjustu tillöguna um varanlegt vopnahlé við Íran. Hann útilokar ekki frekari hernaðaraðgerðir í Íran þó svo að hlé hafi verið gert á þeim fyrir tæpum mánuði.




Fleiri fréttir

Sjá meira


×