Sagði frá ofbeldinu í fyrsta skipti Silja Rún Sigurbjörnsdóttir skrifar 4. mars 2026 16:57 Þráinn Bj. Farestveit sagði sögu sína í fyrsta skipti opinberlega í morgun. Vísir/Vilhelm Þráinn Farestveit, framkvæmdastjóri Verndar fangahjálpar og varaformaður SÁÁ, tjáði sig í fyrsta skipti um ofbeldi sem hann varð fyrir á unga aldri á Landssamráðsfundi gegn ofbeldi í morgun. Hann lýsti mikilvægi þess að koma til móts við börn sem eiga í erfiðleikum. „Ég elst upp við mjög gott fjölskyldulíf, það var engin óregla eða slíkt en ég verð fyrir því að í nærumhverfinu eru konur sem að beita mig kynferðislegu ofbeldi,“ sagði Þráinn við gesti fundarins, sem var í beinu streymi á Vísi. „Í ljósi þess fór ég sem barn að sækja mér stuðning hjá eldri félögum og þá upphefst annars konar ofbeldi sem endar með skelfingu og ég enda á sjúkrahúsi mjög illa farinn líkamlega. Eftir þetta breyttist ég og fólk fer að spyrja hvað hafi orðið um dregninn sem var áður.“ Hann segist hafa átt í miklum erfiðleikum í skólanum, eitthvað sem margir skjólstæðingar hans í dag lýsa einnig. Áföll á unga aldri leiða oft til þess að fólk, sér í lagi drengir, eigi afskaplega erfitt með að fóta sig í skóla. Aðspurður segist Þráinn hafa þurft á eins konar áheyrn að halda á þessum tímapunkti og segir að á hans yngri árum hafi samfélagið verið þannig uppbyggt að lítið sem ekkert samtal átti sér stað um erfið málefni. Að lokum var hann sendur á upptökuheimili fyrir utan höfuðborgina í von um að það myndi hafa jákvæð áhrif á hann. „Þarna kem ég og er í úrræði þar sem er þegar annar einstaklingur vistaður sem er mér miklu eldri. Eins og ég man hann var þetta eins og í Mús og menn þar sem maðurinn var þykkur og feitur. Hann bjó á loftinu með mér, það var lítill gangur á milli og þessi maður var að koma seint inn í herbergið og bera sig og fitla við sig. Hann gerði mér ekki neitt en í ljósi þess svaf ég ekkert þarna í heilt ár,“ segir Þráinn. Sneri við blaðinu eftir rúman áratug Þráinn segist einnig hafa átt erfitt í skólanum sem hann var í á þessum tíma vegna ofbeldisins. Aðrir krakkar forðuðust hann og settist hann alltaf aftast í skólastofuna. Eftir ársdvöl sneri hann aftur en gerðist að hans sögn „algjör stjórnleysingi“. Við tók um áratugur af erfiðleikum og segist Þráinn hafa verið sífellt í nýjum meðferðum eða á stofnunum. „Ég náði ekki fótunum undir mig.“ „1987 fer ég inn í vímuefnameðferð hjá SÁÁ og við tekur annað tímabil. Frá því ég hef ég gengið þennan veg í trú um það að aðrir sem fóru þennan veg eigi von um að fá nýja fortíð, ekki það sem áður var,“ segir Þráinn. „Ég skil vel, ef við skoðum ofbeldisbrot, að maður nær ekki endurheimt í hvað maður gerir og viðheldur tilfinningum eins og reiði, sorg og situr eftir með sig skemmdan.“ Í dag er Þráinn menntaður afbrotafræðingur og nýtir reynsluna sína til að hjálpa öðrum í störfum sínum hjá Vernd fangahálp og SÁÁ. Hann ítrekar hvað það sé mikilvægt að hlusta á börnin þegar þau biðja um hjálp. Hann hefur barist í þágu þeirra sem vistaðir voru á hinum ýmsu heimilum á árum áður, þar á meðal á Bakkakoti sem hefur verið töluvert til umfjöllunar nýverið. „Ég bendi fólki á að hlusta á börnin, það sem gerist á einhverjum tímapunkti er að börnin rétta fram höndina og biðja um svörun. Það er oft þannig að það er bara einn gluggi og þá er eins gott að grípa hann.“ Lögreglan Ofbeldi gegn börnum Mest lesið Fékk viðurkenninguna ekki afhenta fyrr en á þriðjudeginum: „Ég var mjög hissa þegar þau hringdu í mig“ Innlent Munaði minnstu að hún væri sjálf komin út í þegar árásin varð: „Það verður bara allt í blóði í sjónum“ Erlent Fólk þurfi að gæta sín þegar það leigir íbúðina út í ágúst Innlent Skipagöngin samþykkt eftir pólitísk hrossakaup Fréttir Kominn með nóg af tímasetningu lögreglu Innlent Tilkynnt um tónlistarhávaða um allan bæ Innlent Geirdís geti leitað á tjaldsvæði og greitt markaðsverð Innlent Límdu efnin á fætur sína Innlent Breski herinn stöðvaði skip úr skuggaflota Rússa Erlent 250 skjálftar en enginn gosórói að svo stöddu Veður Fleiri fréttir Voru komnir með sína eigin dyraverði þegar lögregluna bar að garði Árekstur á Kársnesi Laus úr sjálfheldu eftir um fimm tíma strand Vill samfélagssáttmála vegna tómstundaiðkunar barna Hákarlaárás og fyrrverandi varaformaður Viðreisnar vonsvikinn Um 400 skjálftar hafa mælst í þéttri hrinu Sagnfræðirannsóknir, upptaka evru, menntakerfið og málefni barna Tilkynnt um tónlistarhávaða um allan bæ Fékk viðurkenninguna ekki afhenta fyrr en á þriðjudeginum: „Ég var mjög hissa þegar þau hringdu í mig“ Fólk þurfi að gæta sín þegar það leigir íbúðina út í ágúst Skjálfti í Bárðarbungu að stærð 4,8 Límdu efnin á fætur sína Kominn með nóg af tímasetningu lögreglu Fleiri hlynntir en andvígir samkvæmt nýrri könnun Geirdís geti leitað á tjaldsvæði og greitt markaðsverð Krapvélar í yfirvinnu í góða veðrinu Bandaríkjastjórn lokar á aðgang erlendra ríkisborgara Áfall fyrir bæjarfélagið „Okkur er gert að vera áfram í drullusvaðinu á Sævarhöfða“ Lokað vegna skorts á starfsleyfi „Við horfum bjartsýn fram á veg“ Þrjár aflýsingar hjá Icelandair Hægt að skoða þyrlur og sprengjuleitarbúnað Gæslunnar Viðgerð Herjólfs dregst um þrjár vikur: „Vonum að þetta fari nú að verða búið“ Tilgangslaust stríð og æfir hjólabúar „Þú getur ekkert forðað þér, það verður bara að takast á við þetta“ Hlaðvarparar hrósa sigri: „Logi er greinilega nettur gæi“ Bein útsending: Brautskráning Háskóla Íslands Húðlæknir bregst við brúnkutískunni Þremur skemmtistöðum lokað í sameiginlegum aðgerðum Sjá meira
„Ég elst upp við mjög gott fjölskyldulíf, það var engin óregla eða slíkt en ég verð fyrir því að í nærumhverfinu eru konur sem að beita mig kynferðislegu ofbeldi,“ sagði Þráinn við gesti fundarins, sem var í beinu streymi á Vísi. „Í ljósi þess fór ég sem barn að sækja mér stuðning hjá eldri félögum og þá upphefst annars konar ofbeldi sem endar með skelfingu og ég enda á sjúkrahúsi mjög illa farinn líkamlega. Eftir þetta breyttist ég og fólk fer að spyrja hvað hafi orðið um dregninn sem var áður.“ Hann segist hafa átt í miklum erfiðleikum í skólanum, eitthvað sem margir skjólstæðingar hans í dag lýsa einnig. Áföll á unga aldri leiða oft til þess að fólk, sér í lagi drengir, eigi afskaplega erfitt með að fóta sig í skóla. Aðspurður segist Þráinn hafa þurft á eins konar áheyrn að halda á þessum tímapunkti og segir að á hans yngri árum hafi samfélagið verið þannig uppbyggt að lítið sem ekkert samtal átti sér stað um erfið málefni. Að lokum var hann sendur á upptökuheimili fyrir utan höfuðborgina í von um að það myndi hafa jákvæð áhrif á hann. „Þarna kem ég og er í úrræði þar sem er þegar annar einstaklingur vistaður sem er mér miklu eldri. Eins og ég man hann var þetta eins og í Mús og menn þar sem maðurinn var þykkur og feitur. Hann bjó á loftinu með mér, það var lítill gangur á milli og þessi maður var að koma seint inn í herbergið og bera sig og fitla við sig. Hann gerði mér ekki neitt en í ljósi þess svaf ég ekkert þarna í heilt ár,“ segir Þráinn. Sneri við blaðinu eftir rúman áratug Þráinn segist einnig hafa átt erfitt í skólanum sem hann var í á þessum tíma vegna ofbeldisins. Aðrir krakkar forðuðust hann og settist hann alltaf aftast í skólastofuna. Eftir ársdvöl sneri hann aftur en gerðist að hans sögn „algjör stjórnleysingi“. Við tók um áratugur af erfiðleikum og segist Þráinn hafa verið sífellt í nýjum meðferðum eða á stofnunum. „Ég náði ekki fótunum undir mig.“ „1987 fer ég inn í vímuefnameðferð hjá SÁÁ og við tekur annað tímabil. Frá því ég hef ég gengið þennan veg í trú um það að aðrir sem fóru þennan veg eigi von um að fá nýja fortíð, ekki það sem áður var,“ segir Þráinn. „Ég skil vel, ef við skoðum ofbeldisbrot, að maður nær ekki endurheimt í hvað maður gerir og viðheldur tilfinningum eins og reiði, sorg og situr eftir með sig skemmdan.“ Í dag er Þráinn menntaður afbrotafræðingur og nýtir reynsluna sína til að hjálpa öðrum í störfum sínum hjá Vernd fangahálp og SÁÁ. Hann ítrekar hvað það sé mikilvægt að hlusta á börnin þegar þau biðja um hjálp. Hann hefur barist í þágu þeirra sem vistaðir voru á hinum ýmsu heimilum á árum áður, þar á meðal á Bakkakoti sem hefur verið töluvert til umfjöllunar nýverið. „Ég bendi fólki á að hlusta á börnin, það sem gerist á einhverjum tímapunkti er að börnin rétta fram höndina og biðja um svörun. Það er oft þannig að það er bara einn gluggi og þá er eins gott að grípa hann.“
Lögreglan Ofbeldi gegn börnum Mest lesið Fékk viðurkenninguna ekki afhenta fyrr en á þriðjudeginum: „Ég var mjög hissa þegar þau hringdu í mig“ Innlent Munaði minnstu að hún væri sjálf komin út í þegar árásin varð: „Það verður bara allt í blóði í sjónum“ Erlent Fólk þurfi að gæta sín þegar það leigir íbúðina út í ágúst Innlent Skipagöngin samþykkt eftir pólitísk hrossakaup Fréttir Kominn með nóg af tímasetningu lögreglu Innlent Tilkynnt um tónlistarhávaða um allan bæ Innlent Geirdís geti leitað á tjaldsvæði og greitt markaðsverð Innlent Límdu efnin á fætur sína Innlent Breski herinn stöðvaði skip úr skuggaflota Rússa Erlent 250 skjálftar en enginn gosórói að svo stöddu Veður Fleiri fréttir Voru komnir með sína eigin dyraverði þegar lögregluna bar að garði Árekstur á Kársnesi Laus úr sjálfheldu eftir um fimm tíma strand Vill samfélagssáttmála vegna tómstundaiðkunar barna Hákarlaárás og fyrrverandi varaformaður Viðreisnar vonsvikinn Um 400 skjálftar hafa mælst í þéttri hrinu Sagnfræðirannsóknir, upptaka evru, menntakerfið og málefni barna Tilkynnt um tónlistarhávaða um allan bæ Fékk viðurkenninguna ekki afhenta fyrr en á þriðjudeginum: „Ég var mjög hissa þegar þau hringdu í mig“ Fólk þurfi að gæta sín þegar það leigir íbúðina út í ágúst Skjálfti í Bárðarbungu að stærð 4,8 Límdu efnin á fætur sína Kominn með nóg af tímasetningu lögreglu Fleiri hlynntir en andvígir samkvæmt nýrri könnun Geirdís geti leitað á tjaldsvæði og greitt markaðsverð Krapvélar í yfirvinnu í góða veðrinu Bandaríkjastjórn lokar á aðgang erlendra ríkisborgara Áfall fyrir bæjarfélagið „Okkur er gert að vera áfram í drullusvaðinu á Sævarhöfða“ Lokað vegna skorts á starfsleyfi „Við horfum bjartsýn fram á veg“ Þrjár aflýsingar hjá Icelandair Hægt að skoða þyrlur og sprengjuleitarbúnað Gæslunnar Viðgerð Herjólfs dregst um þrjár vikur: „Vonum að þetta fari nú að verða búið“ Tilgangslaust stríð og æfir hjólabúar „Þú getur ekkert forðað þér, það verður bara að takast á við þetta“ Hlaðvarparar hrósa sigri: „Logi er greinilega nettur gæi“ Bein útsending: Brautskráning Háskóla Íslands Húðlæknir bregst við brúnkutískunni Þremur skemmtistöðum lokað í sameiginlegum aðgerðum Sjá meira
Fékk viðurkenninguna ekki afhenta fyrr en á þriðjudeginum: „Ég var mjög hissa þegar þau hringdu í mig“ Innlent
Munaði minnstu að hún væri sjálf komin út í þegar árásin varð: „Það verður bara allt í blóði í sjónum“ Erlent
Fékk viðurkenninguna ekki afhenta fyrr en á þriðjudeginum: „Ég var mjög hissa þegar þau hringdu í mig“
Fékk viðurkenninguna ekki afhenta fyrr en á þriðjudeginum: „Ég var mjög hissa þegar þau hringdu í mig“ Innlent
Munaði minnstu að hún væri sjálf komin út í þegar árásin varð: „Það verður bara allt í blóði í sjónum“ Erlent