Hlýnun jarðar á að hafa mikil áhrif á maraþonhlaup í heimnum Óskar Ófeigur Jónsson skrifar 6. nóvember 2025 12:01 Þessi ónefndi hlaupari reynir að kæla sig niður í Boston-maraþoninu. Getty/ Danielle Parhizkaran Maraþonhlaup verða enn meira krefjandi í framtíðinni ef marka má nýja rannsókn um breyttar aðstæður fyrir stærstu maraþonhlaup heimsins. Ný rannsókn heldur því fram að hækkandi hitastig um allan heim muni gera það erfiðara fyrir afreksíþróttafólk að slá heimsmet í maraþoni sem og fyrir almenna hlaupara að ná markmiðstímum sínum. Af þeim 221 hlaupum sem greind voru í skýrslu frá Climate Central sem gefin var út í síðustu viku, eru 86 prósent þeirra ólíkleg til að hafa kjöraðstæður fyrir hlaupara árið 2045. Þar á meðal er New York-maraþonið síðastliðinn sunnudag og hin sex stóru maraþonin í heiminum – London, Berlín, Tókýó, Chicago, Boston og Sydney. Marathon running is getting tougher 🥵Rising temperatures across the world is making it much more difficult for runners to perform at their peak 🌡️ pic.twitter.com/p3MzhUBbXY— BBC Sport (@BBCSport) November 2, 2025 Fyrir hlaupara geta afleiðingar þess að hlaupa í heitum aðstæðum verið alvarlegar. „Við höfum séð aftur og aftur þar sem íþróttafólk fellur í yfirlið vegna vökvaskorts og hitastreitu í hlaupum og tekur mánuði að jafna sig,“ sagði skoski langhlauparinn Mhairi Maclennan við CNN Sports. „Það hefur mjög veruleg áhrif á þykkt blóðsins, á hversu hratt líkaminn getur jafnað sig, á vökvabúskap þinn dögum saman, og einnig á getu þína til að æfa eftir slíka reynslu, sem getur síðan tafið fyrir öðrum afrekum og markmiðum sem þú ert að sækjast eftir.“ sagði Maclennan. Samkvæmt rannsókninni er kjörhitastig fyrir afrekskarla í maraþoni fjórar gráður á Celsíus og níu gráður fyrir afrekskonur. Í ár voru 69 prósent líkur á kjörhitastigi á keppnisdegi fyrir afrekskarla í Tókýó-maraþoninu, samkvæmt rannsókninni, en búist er við að þær líkur falli niður í 57 prósent eftir tuttugu ár. Búist er við að líkurnar í Boston-maraþoninu lækki úr 61 prósenti í 53 prósent fyrir sama flokk á sama tíma, en í London lækka þær úr 22 prósentum í 17 prósent. 🏃♂️🏃♀️🏃Running out of Cool Days...Researchers have found there is a “sweet spot” for marathon temperatures where runners perform their best. But as the planet warms, those optimal race-day conditions are becoming less likely. ⤵️ pic.twitter.com/tYnEpnuPPu— Climate Central (@ClimateCentral) October 30, 2025 Fyrir afrekskonur er einnig gert ráð fyrir að líkurnar á kjöraðstæðum minnki í fimm af sjö stóru maraþonunum fyrir árið 2045, þar sem líkurnar minnka um 10 prósent og 11 prósent eða meira í Sydney- og Berlínarmaraþonunum. Samkvæmt gögnum frá loftslagsvöktunarstofnuninni Copernicus var árið 2024 heitasta ár sem mælst hefur – 1,6 gráðum á Celsíus hlýrra en tímabilið áður en menn byrjuðu að brenna miklu magni af jarðefnaeldsneyti. Það sló fyrra met sem sett var árið 2023. Líkamsrækt við hærra hitastig veldur meira álagi á líkamann – sérstaklega við mikinn raka – og vökvunarstefna íþróttamanns verður enn mikilvægari. Í Berlínarmaraþoninu í september náði hitinn óvenjulega háum 24 gráðum á Celsíus en í Tókýó- og Londonmaraþonunum fór hitinn yfir 20 gráður á Celsíus. Það verður að taka það fram að Reykjavíkurmaraþonið þótti ekki nógu merkilegt til að fá að vera með í þessari rannsókn en niðurstöðurnar má finna hér. Frjálsar íþróttir Hlaup Mest lesið Gunnar Nelson í sjómann við mann sem hann átti að mæta í búrinu Sport Missti stjórn á skapi sínu og réðst á mótherja Fótbolti Davíð Tómas skipti um skoðun: „Ég var of fljótur á mér“ Körfubolti Hallgrímur Jónasson: „Staðan er bara alvarleg“ Íslenski boltinn Uppgjörið: Valur - Grindavík 79-72 | Baráttuglaðir Valsmenn jöfnuðu einvígið Körfubolti Davíð Tómas segir flautukörfu Hilmars Smára löglega: „Ekki skref“ Körfubolti Áfall fyrir Valsmenn: Frank Aron fór sárþjáður af velli Körfubolti Sagan skrifuð í Lúndunamaraþoninu: „Urðum vitni að einhverju ótrúlegu“ Sport Sjáðu öll mörkin úr Bestu deild kvenna: Draumabyrjun nýliðanna og dramatík fyrir norðan Íslenski boltinn Albert áberandi í sóknarleik Fiorentina en mörkin komu ekki Fótbolti Fleiri fréttir Gunnar Nelson í sjómann við mann sem hann átti að mæta í búrinu „Um leið og ég sá hann fara ofan í fór mér að líða betur“ Umfjöllun og viðtöl: KA 1-2 Keflavík | Fyrsti sigur Keflavíkur Hallgrímur Jónasson: „Staðan er bara alvarleg“ Missti stjórn á skapi sínu og réðst á mótherja Elías Rafn hélt hreinu í toppslagnum Áfall fyrir Valsmenn: Frank Aron fór sárþjáður af velli Uppgjörið: Valur - Grindavík 79-72 | Baráttuglaðir Valsmenn jöfnuðu einvígið Davíð Tómas skipti um skoðun: „Ég var of fljótur á mér“ Stórsigur Stjörnunnar knúði fram oddaleik Hákon á sínum stað er Lille vann mikilvægan sigur Olivia Smith tryggði Arsenal dramatískan sigur Magdeburg aftur á sigurbraut eftir erfiða bikarhelgi Fernández kom Chelsea í bikarúrslit Sagan skrifuð í Lúndunamaraþoninu: „Urðum vitni að einhverju ótrúlegu“ Fékk rautt fyrir að rífa í hár mótherja: „Þetta er alveg galið“ Orri skoraði en bikarmeistararnir köstuðu frá sér sigrinum Albert áberandi í sóknarleik Fiorentina en mörkin komu ekki Sjáðu öll mörkin úr Bestu deild kvenna: Draumabyrjun nýliðanna og dramatík fyrir norðan Fyrstur til að hlaupa maraþon á undir tveimur klukkustundum Haukar fá enn frekari liðsstyrk frá HK Jokic rekinn út úr húsi og Denver á bjargbrúninni Vill skrúfa fyrir lekann eftir að rakarinn birti byrjunarliðið Pabbi Hemma fór úr Höllinni og sá aldrei þristinn fræga Mörkin úr enska: Skaut Arsenal á toppinn og dramatíkin allsráðandi á botninum Tekur við sem fyrirliði í ljósi handtöku Tiger Woods Dagskráin í dag: Úrslitakeppnin í körfunni heldur áfram, Besta deildin og bikarinn Davíð Tómas segir flautukörfu Hilmars Smára löglega: „Ekki skref“ „Við erum bara svo miklir hundar“ Vinni gegn Jóni Degi að vera með vegabréf frá Íslandi Sjá meira
Ný rannsókn heldur því fram að hækkandi hitastig um allan heim muni gera það erfiðara fyrir afreksíþróttafólk að slá heimsmet í maraþoni sem og fyrir almenna hlaupara að ná markmiðstímum sínum. Af þeim 221 hlaupum sem greind voru í skýrslu frá Climate Central sem gefin var út í síðustu viku, eru 86 prósent þeirra ólíkleg til að hafa kjöraðstæður fyrir hlaupara árið 2045. Þar á meðal er New York-maraþonið síðastliðinn sunnudag og hin sex stóru maraþonin í heiminum – London, Berlín, Tókýó, Chicago, Boston og Sydney. Marathon running is getting tougher 🥵Rising temperatures across the world is making it much more difficult for runners to perform at their peak 🌡️ pic.twitter.com/p3MzhUBbXY— BBC Sport (@BBCSport) November 2, 2025 Fyrir hlaupara geta afleiðingar þess að hlaupa í heitum aðstæðum verið alvarlegar. „Við höfum séð aftur og aftur þar sem íþróttafólk fellur í yfirlið vegna vökvaskorts og hitastreitu í hlaupum og tekur mánuði að jafna sig,“ sagði skoski langhlauparinn Mhairi Maclennan við CNN Sports. „Það hefur mjög veruleg áhrif á þykkt blóðsins, á hversu hratt líkaminn getur jafnað sig, á vökvabúskap þinn dögum saman, og einnig á getu þína til að æfa eftir slíka reynslu, sem getur síðan tafið fyrir öðrum afrekum og markmiðum sem þú ert að sækjast eftir.“ sagði Maclennan. Samkvæmt rannsókninni er kjörhitastig fyrir afrekskarla í maraþoni fjórar gráður á Celsíus og níu gráður fyrir afrekskonur. Í ár voru 69 prósent líkur á kjörhitastigi á keppnisdegi fyrir afrekskarla í Tókýó-maraþoninu, samkvæmt rannsókninni, en búist er við að þær líkur falli niður í 57 prósent eftir tuttugu ár. Búist er við að líkurnar í Boston-maraþoninu lækki úr 61 prósenti í 53 prósent fyrir sama flokk á sama tíma, en í London lækka þær úr 22 prósentum í 17 prósent. 🏃♂️🏃♀️🏃Running out of Cool Days...Researchers have found there is a “sweet spot” for marathon temperatures where runners perform their best. But as the planet warms, those optimal race-day conditions are becoming less likely. ⤵️ pic.twitter.com/tYnEpnuPPu— Climate Central (@ClimateCentral) October 30, 2025 Fyrir afrekskonur er einnig gert ráð fyrir að líkurnar á kjöraðstæðum minnki í fimm af sjö stóru maraþonunum fyrir árið 2045, þar sem líkurnar minnka um 10 prósent og 11 prósent eða meira í Sydney- og Berlínarmaraþonunum. Samkvæmt gögnum frá loftslagsvöktunarstofnuninni Copernicus var árið 2024 heitasta ár sem mælst hefur – 1,6 gráðum á Celsíus hlýrra en tímabilið áður en menn byrjuðu að brenna miklu magni af jarðefnaeldsneyti. Það sló fyrra met sem sett var árið 2023. Líkamsrækt við hærra hitastig veldur meira álagi á líkamann – sérstaklega við mikinn raka – og vökvunarstefna íþróttamanns verður enn mikilvægari. Í Berlínarmaraþoninu í september náði hitinn óvenjulega háum 24 gráðum á Celsíus en í Tókýó- og Londonmaraþonunum fór hitinn yfir 20 gráður á Celsíus. Það verður að taka það fram að Reykjavíkurmaraþonið þótti ekki nógu merkilegt til að fá að vera með í þessari rannsókn en niðurstöðurnar má finna hér.
Frjálsar íþróttir Hlaup Mest lesið Gunnar Nelson í sjómann við mann sem hann átti að mæta í búrinu Sport Missti stjórn á skapi sínu og réðst á mótherja Fótbolti Davíð Tómas skipti um skoðun: „Ég var of fljótur á mér“ Körfubolti Hallgrímur Jónasson: „Staðan er bara alvarleg“ Íslenski boltinn Uppgjörið: Valur - Grindavík 79-72 | Baráttuglaðir Valsmenn jöfnuðu einvígið Körfubolti Davíð Tómas segir flautukörfu Hilmars Smára löglega: „Ekki skref“ Körfubolti Áfall fyrir Valsmenn: Frank Aron fór sárþjáður af velli Körfubolti Sagan skrifuð í Lúndunamaraþoninu: „Urðum vitni að einhverju ótrúlegu“ Sport Sjáðu öll mörkin úr Bestu deild kvenna: Draumabyrjun nýliðanna og dramatík fyrir norðan Íslenski boltinn Albert áberandi í sóknarleik Fiorentina en mörkin komu ekki Fótbolti Fleiri fréttir Gunnar Nelson í sjómann við mann sem hann átti að mæta í búrinu „Um leið og ég sá hann fara ofan í fór mér að líða betur“ Umfjöllun og viðtöl: KA 1-2 Keflavík | Fyrsti sigur Keflavíkur Hallgrímur Jónasson: „Staðan er bara alvarleg“ Missti stjórn á skapi sínu og réðst á mótherja Elías Rafn hélt hreinu í toppslagnum Áfall fyrir Valsmenn: Frank Aron fór sárþjáður af velli Uppgjörið: Valur - Grindavík 79-72 | Baráttuglaðir Valsmenn jöfnuðu einvígið Davíð Tómas skipti um skoðun: „Ég var of fljótur á mér“ Stórsigur Stjörnunnar knúði fram oddaleik Hákon á sínum stað er Lille vann mikilvægan sigur Olivia Smith tryggði Arsenal dramatískan sigur Magdeburg aftur á sigurbraut eftir erfiða bikarhelgi Fernández kom Chelsea í bikarúrslit Sagan skrifuð í Lúndunamaraþoninu: „Urðum vitni að einhverju ótrúlegu“ Fékk rautt fyrir að rífa í hár mótherja: „Þetta er alveg galið“ Orri skoraði en bikarmeistararnir köstuðu frá sér sigrinum Albert áberandi í sóknarleik Fiorentina en mörkin komu ekki Sjáðu öll mörkin úr Bestu deild kvenna: Draumabyrjun nýliðanna og dramatík fyrir norðan Fyrstur til að hlaupa maraþon á undir tveimur klukkustundum Haukar fá enn frekari liðsstyrk frá HK Jokic rekinn út úr húsi og Denver á bjargbrúninni Vill skrúfa fyrir lekann eftir að rakarinn birti byrjunarliðið Pabbi Hemma fór úr Höllinni og sá aldrei þristinn fræga Mörkin úr enska: Skaut Arsenal á toppinn og dramatíkin allsráðandi á botninum Tekur við sem fyrirliði í ljósi handtöku Tiger Woods Dagskráin í dag: Úrslitakeppnin í körfunni heldur áfram, Besta deildin og bikarinn Davíð Tómas segir flautukörfu Hilmars Smára löglega: „Ekki skref“ „Við erum bara svo miklir hundar“ Vinni gegn Jóni Degi að vera með vegabréf frá Íslandi Sjá meira
Sjáðu öll mörkin úr Bestu deild kvenna: Draumabyrjun nýliðanna og dramatík fyrir norðan Íslenski boltinn
Sjáðu öll mörkin úr Bestu deild kvenna: Draumabyrjun nýliðanna og dramatík fyrir norðan Íslenski boltinn