Hlýnun jarðar á að hafa mikil áhrif á maraþonhlaup í heimnum Óskar Ófeigur Jónsson skrifar 6. nóvember 2025 12:01 Þessi ónefndi hlaupari reynir að kæla sig niður í Boston-maraþoninu. Getty/ Danielle Parhizkaran Maraþonhlaup verða enn meira krefjandi í framtíðinni ef marka má nýja rannsókn um breyttar aðstæður fyrir stærstu maraþonhlaup heimsins. Ný rannsókn heldur því fram að hækkandi hitastig um allan heim muni gera það erfiðara fyrir afreksíþróttafólk að slá heimsmet í maraþoni sem og fyrir almenna hlaupara að ná markmiðstímum sínum. Af þeim 221 hlaupum sem greind voru í skýrslu frá Climate Central sem gefin var út í síðustu viku, eru 86 prósent þeirra ólíkleg til að hafa kjöraðstæður fyrir hlaupara árið 2045. Þar á meðal er New York-maraþonið síðastliðinn sunnudag og hin sex stóru maraþonin í heiminum – London, Berlín, Tókýó, Chicago, Boston og Sydney. Marathon running is getting tougher 🥵Rising temperatures across the world is making it much more difficult for runners to perform at their peak 🌡️ pic.twitter.com/p3MzhUBbXY— BBC Sport (@BBCSport) November 2, 2025 Fyrir hlaupara geta afleiðingar þess að hlaupa í heitum aðstæðum verið alvarlegar. „Við höfum séð aftur og aftur þar sem íþróttafólk fellur í yfirlið vegna vökvaskorts og hitastreitu í hlaupum og tekur mánuði að jafna sig,“ sagði skoski langhlauparinn Mhairi Maclennan við CNN Sports. „Það hefur mjög veruleg áhrif á þykkt blóðsins, á hversu hratt líkaminn getur jafnað sig, á vökvabúskap þinn dögum saman, og einnig á getu þína til að æfa eftir slíka reynslu, sem getur síðan tafið fyrir öðrum afrekum og markmiðum sem þú ert að sækjast eftir.“ sagði Maclennan. Samkvæmt rannsókninni er kjörhitastig fyrir afrekskarla í maraþoni fjórar gráður á Celsíus og níu gráður fyrir afrekskonur. Í ár voru 69 prósent líkur á kjörhitastigi á keppnisdegi fyrir afrekskarla í Tókýó-maraþoninu, samkvæmt rannsókninni, en búist er við að þær líkur falli niður í 57 prósent eftir tuttugu ár. Búist er við að líkurnar í Boston-maraþoninu lækki úr 61 prósenti í 53 prósent fyrir sama flokk á sama tíma, en í London lækka þær úr 22 prósentum í 17 prósent. 🏃♂️🏃♀️🏃Running out of Cool Days...Researchers have found there is a “sweet spot” for marathon temperatures where runners perform their best. But as the planet warms, those optimal race-day conditions are becoming less likely. ⤵️ pic.twitter.com/tYnEpnuPPu— Climate Central (@ClimateCentral) October 30, 2025 Fyrir afrekskonur er einnig gert ráð fyrir að líkurnar á kjöraðstæðum minnki í fimm af sjö stóru maraþonunum fyrir árið 2045, þar sem líkurnar minnka um 10 prósent og 11 prósent eða meira í Sydney- og Berlínarmaraþonunum. Samkvæmt gögnum frá loftslagsvöktunarstofnuninni Copernicus var árið 2024 heitasta ár sem mælst hefur – 1,6 gráðum á Celsíus hlýrra en tímabilið áður en menn byrjuðu að brenna miklu magni af jarðefnaeldsneyti. Það sló fyrra met sem sett var árið 2023. Líkamsrækt við hærra hitastig veldur meira álagi á líkamann – sérstaklega við mikinn raka – og vökvunarstefna íþróttamanns verður enn mikilvægari. Í Berlínarmaraþoninu í september náði hitinn óvenjulega háum 24 gráðum á Celsíus en í Tókýó- og Londonmaraþonunum fór hitinn yfir 20 gráður á Celsíus. Það verður að taka það fram að Reykjavíkurmaraþonið þótti ekki nógu merkilegt til að fá að vera með í þessari rannsókn en niðurstöðurnar má finna hér. Frjálsar íþróttir Hlaup Mest lesið Hættu við giftingu eftir sameiginlegt steggja- og gæsapartí Sport Þór - KA | Mikið í húfi í Akureyrarslag Handbolti Eiður flutti dapurleg tíðindi af Andra Lucasi Fótbolti Sakar konung síðustu Vetrarólympíuleika um svindl Sport FH - ÍR | Möguleiki á titli og lífróður ÍR-inga Handbolti KR - Keflavík 107-105 | Keflvíkingar gáfu frá sér fimmta sætið Körfubolti „Þetta er ógeðslegt starf“ Körfubolti Uppgjör: Álftanes - ÍR 89-93 | Álftanes að missa af en ÍR á leið í úrslitakeppnina Körfubolti Vill að Messi segi sannleikann Fótbolti Rosaleg lokaumferð: Þrjú lið geta unnið titil og þrjú í fallhættu Handbolti Fleiri fréttir „Þórsarinn er svo geggjaður“ „Hefðum unnið þá í framlengingunni í staðinn“ Glæsimark og ískaldur Albert tryggðu sigur Elías hélt hreinu í Skírisskógi „Þú ert að biðja mig um að finna eitt stig“ Uppgjörið:Njarðvík - Valur 110-78| Njarðvíkingar að kveikja á sér á hárréttum tíma Uppgjör: Álftanes - ÍR 89-93 | Álftanes að missa af en ÍR á leið í úrslitakeppnina Valur sótti deildarmeistaratitil til Eyja „Var bara skemmtilegt og það voru allir að hafa gaman“ Orri fagnaði dramatískum sigri og fer til Póllands Hákon: Þetta er svo ógeðslega gaman Aron Einar stóð í stríði í svekkjandi tapi Logi og Gísli í slæmri stöðu Leikurinn snerist hjá Sverri en Hákon hafði heppnina ekki með sér Íslendingaliðið lauk leik með tapi en Bjarki Már mætir GOG eða PSG Bikardraumurinn lifir góðu lífi hjá Íslendingaliðinu Inter Þór - KA | Mikið í húfi í Akureyrarslag FH - ÍR | Möguleiki á titli og lífróður ÍR-inga KR - Keflavík 107-105 | Keflvíkingar gáfu frá sér fimmta sætið Þór Þ. - Ármann 74-79 | Ármenningar skildu Þórsara eftir í fallsæti Annar tónn í Trump sem ráðleggur Íran að halda sig fjarri HM Potter framlengdi við Svíþjóð áður en HM-örlög landsliðsins ráðast Blint val á bestu tilþrifum: Unaðslegar snertingar og samloka í stúkunni Besta sætið: Trúa á kraftaverk hjá Breiðhyltingum Neymar svaraði gagnrýnendum sínum: „Mjög erfitt að vera ég“ Hver er þessi Valverde sem allir eru að missa sig yfir? Rosaleg lokaumferð: Þrjú lið geta unnið titil og þrjú í fallhættu Ráðþrota Verstappen vonast til að Formúlan „verði skemmtilegri“ Risa leikur í kvöld: „Einn af þeim stærri í sögu Þórs Þorlákshafnar“ Clark fór á kostum í fyrsta landsleiknum Sjá meira
Ný rannsókn heldur því fram að hækkandi hitastig um allan heim muni gera það erfiðara fyrir afreksíþróttafólk að slá heimsmet í maraþoni sem og fyrir almenna hlaupara að ná markmiðstímum sínum. Af þeim 221 hlaupum sem greind voru í skýrslu frá Climate Central sem gefin var út í síðustu viku, eru 86 prósent þeirra ólíkleg til að hafa kjöraðstæður fyrir hlaupara árið 2045. Þar á meðal er New York-maraþonið síðastliðinn sunnudag og hin sex stóru maraþonin í heiminum – London, Berlín, Tókýó, Chicago, Boston og Sydney. Marathon running is getting tougher 🥵Rising temperatures across the world is making it much more difficult for runners to perform at their peak 🌡️ pic.twitter.com/p3MzhUBbXY— BBC Sport (@BBCSport) November 2, 2025 Fyrir hlaupara geta afleiðingar þess að hlaupa í heitum aðstæðum verið alvarlegar. „Við höfum séð aftur og aftur þar sem íþróttafólk fellur í yfirlið vegna vökvaskorts og hitastreitu í hlaupum og tekur mánuði að jafna sig,“ sagði skoski langhlauparinn Mhairi Maclennan við CNN Sports. „Það hefur mjög veruleg áhrif á þykkt blóðsins, á hversu hratt líkaminn getur jafnað sig, á vökvabúskap þinn dögum saman, og einnig á getu þína til að æfa eftir slíka reynslu, sem getur síðan tafið fyrir öðrum afrekum og markmiðum sem þú ert að sækjast eftir.“ sagði Maclennan. Samkvæmt rannsókninni er kjörhitastig fyrir afrekskarla í maraþoni fjórar gráður á Celsíus og níu gráður fyrir afrekskonur. Í ár voru 69 prósent líkur á kjörhitastigi á keppnisdegi fyrir afrekskarla í Tókýó-maraþoninu, samkvæmt rannsókninni, en búist er við að þær líkur falli niður í 57 prósent eftir tuttugu ár. Búist er við að líkurnar í Boston-maraþoninu lækki úr 61 prósenti í 53 prósent fyrir sama flokk á sama tíma, en í London lækka þær úr 22 prósentum í 17 prósent. 🏃♂️🏃♀️🏃Running out of Cool Days...Researchers have found there is a “sweet spot” for marathon temperatures where runners perform their best. But as the planet warms, those optimal race-day conditions are becoming less likely. ⤵️ pic.twitter.com/tYnEpnuPPu— Climate Central (@ClimateCentral) October 30, 2025 Fyrir afrekskonur er einnig gert ráð fyrir að líkurnar á kjöraðstæðum minnki í fimm af sjö stóru maraþonunum fyrir árið 2045, þar sem líkurnar minnka um 10 prósent og 11 prósent eða meira í Sydney- og Berlínarmaraþonunum. Samkvæmt gögnum frá loftslagsvöktunarstofnuninni Copernicus var árið 2024 heitasta ár sem mælst hefur – 1,6 gráðum á Celsíus hlýrra en tímabilið áður en menn byrjuðu að brenna miklu magni af jarðefnaeldsneyti. Það sló fyrra met sem sett var árið 2023. Líkamsrækt við hærra hitastig veldur meira álagi á líkamann – sérstaklega við mikinn raka – og vökvunarstefna íþróttamanns verður enn mikilvægari. Í Berlínarmaraþoninu í september náði hitinn óvenjulega háum 24 gráðum á Celsíus en í Tókýó- og Londonmaraþonunum fór hitinn yfir 20 gráður á Celsíus. Það verður að taka það fram að Reykjavíkurmaraþonið þótti ekki nógu merkilegt til að fá að vera með í þessari rannsókn en niðurstöðurnar má finna hér.
Frjálsar íþróttir Hlaup Mest lesið Hættu við giftingu eftir sameiginlegt steggja- og gæsapartí Sport Þór - KA | Mikið í húfi í Akureyrarslag Handbolti Eiður flutti dapurleg tíðindi af Andra Lucasi Fótbolti Sakar konung síðustu Vetrarólympíuleika um svindl Sport FH - ÍR | Möguleiki á titli og lífróður ÍR-inga Handbolti KR - Keflavík 107-105 | Keflvíkingar gáfu frá sér fimmta sætið Körfubolti „Þetta er ógeðslegt starf“ Körfubolti Uppgjör: Álftanes - ÍR 89-93 | Álftanes að missa af en ÍR á leið í úrslitakeppnina Körfubolti Vill að Messi segi sannleikann Fótbolti Rosaleg lokaumferð: Þrjú lið geta unnið titil og þrjú í fallhættu Handbolti Fleiri fréttir „Þórsarinn er svo geggjaður“ „Hefðum unnið þá í framlengingunni í staðinn“ Glæsimark og ískaldur Albert tryggðu sigur Elías hélt hreinu í Skírisskógi „Þú ert að biðja mig um að finna eitt stig“ Uppgjörið:Njarðvík - Valur 110-78| Njarðvíkingar að kveikja á sér á hárréttum tíma Uppgjör: Álftanes - ÍR 89-93 | Álftanes að missa af en ÍR á leið í úrslitakeppnina Valur sótti deildarmeistaratitil til Eyja „Var bara skemmtilegt og það voru allir að hafa gaman“ Orri fagnaði dramatískum sigri og fer til Póllands Hákon: Þetta er svo ógeðslega gaman Aron Einar stóð í stríði í svekkjandi tapi Logi og Gísli í slæmri stöðu Leikurinn snerist hjá Sverri en Hákon hafði heppnina ekki með sér Íslendingaliðið lauk leik með tapi en Bjarki Már mætir GOG eða PSG Bikardraumurinn lifir góðu lífi hjá Íslendingaliðinu Inter Þór - KA | Mikið í húfi í Akureyrarslag FH - ÍR | Möguleiki á titli og lífróður ÍR-inga KR - Keflavík 107-105 | Keflvíkingar gáfu frá sér fimmta sætið Þór Þ. - Ármann 74-79 | Ármenningar skildu Þórsara eftir í fallsæti Annar tónn í Trump sem ráðleggur Íran að halda sig fjarri HM Potter framlengdi við Svíþjóð áður en HM-örlög landsliðsins ráðast Blint val á bestu tilþrifum: Unaðslegar snertingar og samloka í stúkunni Besta sætið: Trúa á kraftaverk hjá Breiðhyltingum Neymar svaraði gagnrýnendum sínum: „Mjög erfitt að vera ég“ Hver er þessi Valverde sem allir eru að missa sig yfir? Rosaleg lokaumferð: Þrjú lið geta unnið titil og þrjú í fallhættu Ráðþrota Verstappen vonast til að Formúlan „verði skemmtilegri“ Risa leikur í kvöld: „Einn af þeim stærri í sögu Þórs Þorlákshafnar“ Clark fór á kostum í fyrsta landsleiknum Sjá meira