Heilbrigðisstarfsfólk eru ekki skotmörk Elísabet Herdísar Brynjarsdóttir, Hildur Harðardóttir, Tryggvi Egilsson, Sunna Snædal, Yousef Tamimi og Örvar Gunnarsson skrifa 12. maí 2025 13:01 Undirrituð eru heilbrigðisstarfsfólk sem fordæma kerfisbundnar árásir Ísraels á heilbrigðisstarfsfólk og -stofnanir á Gaza. Stofnað hefur verið til undirskriftalista þar sem biðlað er til Kristrúnar Frostadóttur, Þorgerðar Katrínar Gunnarsdóttur og Ölmu D. Möller, sem tóku afstöðu með Palestínu í kosningabaráttu sinni, um að standa við orð sín og beita sér fyrir friði í Palestínu eins og nýleg könnun Maskínu sýndi að sé vilji meirihluta Íslendinga. Nú þegar Benjamín Netanjahú, forsætisráðherra Ísrael, hefur tilkynnt hertar hernaðaraðgerðir og brottflutning íbúa á Gaza með það að markmiði að hernema og innlima landsvæðið er löngu orðið tímabært að íslensk stjórnvöld grípi til raunverulegra aðgerða. Neyðarástandið á Gaza stigmagnast með hverjum deginum, þar sem engin hjálpargögn hafa borist inn á svæðið síðan 2. mars. Það á meðal annars við um hreint vatn, mat, lyf, nauðsynlegan búnað fyrir heilbrigðisþjónustu, eldsneyti og rafmagn. Þessar alvarlegu takmarkanir á nauðsynjum og sú staðreynd að 90% íbúa Gaza hafa verið neydd til að flýja heimili sín leiðir ennfremur til útbreiðslu faraldra og nú alvarlegrar hungursneyðar. Talið er að minnsta kosti 57 hafa látið lífið af völdum vannæringar á síðustu tveimur mánuðum og að um 290.000 börn á Gaza séu í lífshættu vegna alvarlegrar vannæringar og skorts á aðgengi að lífsnauðsynlegri heilbrigðisaðstoð. Samkvæmt Alþjóðaheilbrigðismálastofnuninni hafa 670 árásir verið gerðar á heilbrigðisstofnanir á Gaza síðan 7. október 2023 og einungis 21 af 36 spítölum á svæðinu eru starfhæfir og það einungis að hluta til. Samkvæmt heilbrigðisráðuneytinu á Gaza hafa yfir 1400 heilbrigðisstarfsmenn verið myrtir á Gaza síðan 7. október 2023. Það er eins og ef einn af hverjum 5 starfsmönnum Landspítalans hefði verið myrtur. Þar að auki hefur fjöldi heilbrigðisstarfsfólks verið fangelsað, pyntað eða horfið, en nú er talið að um 360 heilbrigðisstarfsmenn séu í haldi í ísraelskum fangelsum. Það sem hefur átt sér stað á Gaza eru alvarleg brot á fjórða Genfarsáttmálanum sem Ísland er hluti af. Þessar árásir eru jafnframt ómannúðlegar, óréttlætanlegar og ólöglegar samkvæmt alþjóðalögum, sem Ísland skuldbindur sig til að lúta. Heilbrigðisstarfsfólk, heilbrigðisstofnanir, sjúkrabílar og sjúklingar ættu aldrei að vera skotmörk. Þegar ráðist er á spítala og heilbrigðisstarfsfólk er markvisst verið að koma í veg fyrir möguleika samfélagsins til að ná bata og eiga framtíð. Ef gjörðum Ísraels er leyft að viðgangast án aðgerða frá alþjóðasamfélaginu, eru skýr skilaboð send um að heilbrigðisstarfsfólk alls staðar séu réttlætanleg skotmörk. Það mætti því líta á sem svo að árásir gegn heilbrigðisstarfsfólki á Gaza séu árásir gegn heilbrigðisstarfsfólki út um allan heim. Okkur ber skylda til að gera allt sem í okkar valdi stendur til að stöðva þessi glæpsamlegu athæfi og sinna þannig grundvallarhlutverki okkar sem heilbrigðistarfsfólk: að vernda og varðveita líf og heilsu fólks. Þrátt fyrir hörmungarnar sem Ísrael lætur dynja á Palestínu, hefur palestínskt heilbrigðisstarfsfólk ítrekað hætt lífi sínu til þess að sinna skjólstæðingum sínum eftir fremsta megni og hafa, með dæmalausri seiglu, útsjónarsemi og hugrekki, sýnt okkur hvað það þýðir raunverulega að sverja eið í þágu skjólstæðinga sinna. Við stöndum með kollegum okkar í Palestínu og hvetjum allt heilbrigðisstarfsfólk á Íslandi að skrifa undir listann. Þar skorum við á Kristrúnu Frostadóttur forsætisráðherra, Ölmu D. Möller heilbrigðisráðherra og Þorgerði Katrínu Gunnarsdóttur utanríkisráðherra að standa við orð sín og taka þátt í að binda enda á hörmungarnar í Palestínu með eftirfarandi gjörðum: Að Ísland beiti sér fyrir því að ótakmarkaðri mannúðaraðstoð verði tafarlaust hleypt inn á Gaza Að Ísland komi á viðskiptaþvingunum gegn Ísrael í samstarfi við Norðurlöndin og önnur ríki eins fljótt og auðið er, líkt og Kristrún Frostadóttir forsætisráðherra hefur nú þegar talað fyrir. Að Ísland styðji ákæru Suður-Afríku á hendur Ísraelsríkis fyrir brot á Sáttmála Sameinuðu þjóðanna gegn þjóðarmorði Að Ísland beiti sér fyrir alþjóðlegu vopnasölubanni til Ísraels Að íslensk stjórnvöld taki undir kröfu framkvæmdastjóra Alþjóða heilbrigðismálastofnunarinnar Dr. Ghebreyesus og aðalritara Amnesty International Dr. Callamard um að Dr. Hussam Abu Safyia, forstjóra Kamal Adwan sjúkrahússins á Norður Gaza, verði tafarlaust sleppt úr haldi Ísraelshers. Það sama á við um alla fanga, þar með talið annað heilbrigðisstarfsfólk á Gaza, sem hefur verið handtekið og er haldið án dóms og laga. Elísabet Herdísar Brynjarsdóttir, hjúkrunarfræðingur Hildur Harðardóttir, hjúkrunarfræðingur Tryggvi Egilsson, læknir Sunna Snædal, læknir Yousef Tamimi, hjúkrunarfræðingur Örvar Gunnarsson, læknir Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Mest lesið Brýtur innviðaráðherra lög, aftur? Örvar Marteinsson Skoðun Hvar er náungakærleikurinn? Steindór J. Erlingsson Skoðun Svargrein við grein Hauks Arnþórssonar Jón Sigurgeirsson Skoðun Hvernig förum við með valdið? Halla Hrund Logadóttir Skoðun Það sem gerist þegar við segjum frá Olga Björt Þórðardóttir Skoðun 11 ógnir sem Ísland þarf að búa sig undir Ingólfur Shahin Skoðun Ekkert okkar á að ganga þennan veg eitt Hólmfríður Jennýjar Árnadóttir Skoðun Sjálfstæðisflokkurinn og Bókun 35. Fullveldi eftir hentugleikum? Júlíus Valsson Skoðun Höfum við tíma fyrir börnin okkar? Jóhann Rúnar Pálsson Skoðun Flokkur fólksins og fjárlögin Sigurjón Þórðarson Skoðun Skoðun Skoðun Forsjálni því þetta reddast ekki Gunnar Hersveinn skrifar Skoðun Flokkur fólksins og fjárlögin Sigurjón Þórðarson skrifar Skoðun Svargrein við grein Hauks Arnþórssonar Jón Sigurgeirsson skrifar Skoðun Sjálfstæðisflokkurinn og Bókun 35. Fullveldi eftir hentugleikum? Júlíus Valsson skrifar Skoðun Hvar er náungakærleikurinn? Steindór J. Erlingsson skrifar Skoðun Það sem gerist þegar við segjum frá Olga Björt Þórðardóttir skrifar Skoðun Brýtur innviðaráðherra lög, aftur? Örvar Marteinsson skrifar Skoðun Ekkert okkar á að ganga þennan veg eitt Hólmfríður Jennýjar Árnadóttir skrifar Skoðun Kerfið sem sýndarveruleiki Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Erum við að grafa undan lýðræðinu? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Berð þú ábyrgð á stafrænni útilokun fólks með fötlun? Rósa María Hjörvar skrifar Skoðun Hvernig förum við með valdið? Halla Hrund Logadóttir skrifar Skoðun Gervi hvað? Eggert Gunnarsson skrifar Skoðun 11 ógnir sem Ísland þarf að búa sig undir Ingólfur Shahin skrifar Skoðun Hvenær er faglegt að spyrja fagfólk? Kristín Ólafsdóttir skrifar Skoðun Ef fréttir eru nauðsynjavara, hver á að borga? Gunnar Salvarsson skrifar Skoðun Reynsla, fagmennska og framtíð SÁÁ Jón Páll Hallgrímsson skrifar Skoðun Próf eiga að vera áttaviti, ekki áfangastaður Hólmfríður Jennýjar Árnadóttir skrifar Skoðun Við getum ekki sagt körlum að tala og svo ekki hlustað Grétar Björnsson skrifar Skoðun Blómleg ferðaþjónusta skilar sér heim til íslenskra samfélaga Sigfinnur Björnsson skrifar Skoðun Höfum við tíma fyrir börnin okkar? Jóhann Rúnar Pálsson skrifar Skoðun Lindsay Clancy: Konur eru „hysterískar” þegar það hentar þeim Íris Erlingsdóttir skrifar Skoðun Óþægilegar niðurstöður gera könnun ekki ómarktæka Ingrid Kuhlman,Svanur Sigurbjörnsson skrifar Skoðun Bilið sem skilningurinn fyllir ekki Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Marta Kos verður að virða niðurstöðuna Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Þegar góður ásetningur skilur börn eftir Guðjóna Eygló Friðriksdóttir skrifar Skoðun Gagnaver, Verne og Ísrael Halldór Reynisson skrifar Skoðun Sterkari innviðir fyrir STEM menntun Huld Hafliðadóttir skrifar Skoðun Ísland sagði nei – en sagði það nei við Evrópu? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun EES-samningurinn og regluverk atvinnulífsins Ólafur Stephensen skrifar Sjá meira
Undirrituð eru heilbrigðisstarfsfólk sem fordæma kerfisbundnar árásir Ísraels á heilbrigðisstarfsfólk og -stofnanir á Gaza. Stofnað hefur verið til undirskriftalista þar sem biðlað er til Kristrúnar Frostadóttur, Þorgerðar Katrínar Gunnarsdóttur og Ölmu D. Möller, sem tóku afstöðu með Palestínu í kosningabaráttu sinni, um að standa við orð sín og beita sér fyrir friði í Palestínu eins og nýleg könnun Maskínu sýndi að sé vilji meirihluta Íslendinga. Nú þegar Benjamín Netanjahú, forsætisráðherra Ísrael, hefur tilkynnt hertar hernaðaraðgerðir og brottflutning íbúa á Gaza með það að markmiði að hernema og innlima landsvæðið er löngu orðið tímabært að íslensk stjórnvöld grípi til raunverulegra aðgerða. Neyðarástandið á Gaza stigmagnast með hverjum deginum, þar sem engin hjálpargögn hafa borist inn á svæðið síðan 2. mars. Það á meðal annars við um hreint vatn, mat, lyf, nauðsynlegan búnað fyrir heilbrigðisþjónustu, eldsneyti og rafmagn. Þessar alvarlegu takmarkanir á nauðsynjum og sú staðreynd að 90% íbúa Gaza hafa verið neydd til að flýja heimili sín leiðir ennfremur til útbreiðslu faraldra og nú alvarlegrar hungursneyðar. Talið er að minnsta kosti 57 hafa látið lífið af völdum vannæringar á síðustu tveimur mánuðum og að um 290.000 börn á Gaza séu í lífshættu vegna alvarlegrar vannæringar og skorts á aðgengi að lífsnauðsynlegri heilbrigðisaðstoð. Samkvæmt Alþjóðaheilbrigðismálastofnuninni hafa 670 árásir verið gerðar á heilbrigðisstofnanir á Gaza síðan 7. október 2023 og einungis 21 af 36 spítölum á svæðinu eru starfhæfir og það einungis að hluta til. Samkvæmt heilbrigðisráðuneytinu á Gaza hafa yfir 1400 heilbrigðisstarfsmenn verið myrtir á Gaza síðan 7. október 2023. Það er eins og ef einn af hverjum 5 starfsmönnum Landspítalans hefði verið myrtur. Þar að auki hefur fjöldi heilbrigðisstarfsfólks verið fangelsað, pyntað eða horfið, en nú er talið að um 360 heilbrigðisstarfsmenn séu í haldi í ísraelskum fangelsum. Það sem hefur átt sér stað á Gaza eru alvarleg brot á fjórða Genfarsáttmálanum sem Ísland er hluti af. Þessar árásir eru jafnframt ómannúðlegar, óréttlætanlegar og ólöglegar samkvæmt alþjóðalögum, sem Ísland skuldbindur sig til að lúta. Heilbrigðisstarfsfólk, heilbrigðisstofnanir, sjúkrabílar og sjúklingar ættu aldrei að vera skotmörk. Þegar ráðist er á spítala og heilbrigðisstarfsfólk er markvisst verið að koma í veg fyrir möguleika samfélagsins til að ná bata og eiga framtíð. Ef gjörðum Ísraels er leyft að viðgangast án aðgerða frá alþjóðasamfélaginu, eru skýr skilaboð send um að heilbrigðisstarfsfólk alls staðar séu réttlætanleg skotmörk. Það mætti því líta á sem svo að árásir gegn heilbrigðisstarfsfólki á Gaza séu árásir gegn heilbrigðisstarfsfólki út um allan heim. Okkur ber skylda til að gera allt sem í okkar valdi stendur til að stöðva þessi glæpsamlegu athæfi og sinna þannig grundvallarhlutverki okkar sem heilbrigðistarfsfólk: að vernda og varðveita líf og heilsu fólks. Þrátt fyrir hörmungarnar sem Ísrael lætur dynja á Palestínu, hefur palestínskt heilbrigðisstarfsfólk ítrekað hætt lífi sínu til þess að sinna skjólstæðingum sínum eftir fremsta megni og hafa, með dæmalausri seiglu, útsjónarsemi og hugrekki, sýnt okkur hvað það þýðir raunverulega að sverja eið í þágu skjólstæðinga sinna. Við stöndum með kollegum okkar í Palestínu og hvetjum allt heilbrigðisstarfsfólk á Íslandi að skrifa undir listann. Þar skorum við á Kristrúnu Frostadóttur forsætisráðherra, Ölmu D. Möller heilbrigðisráðherra og Þorgerði Katrínu Gunnarsdóttur utanríkisráðherra að standa við orð sín og taka þátt í að binda enda á hörmungarnar í Palestínu með eftirfarandi gjörðum: Að Ísland beiti sér fyrir því að ótakmarkaðri mannúðaraðstoð verði tafarlaust hleypt inn á Gaza Að Ísland komi á viðskiptaþvingunum gegn Ísrael í samstarfi við Norðurlöndin og önnur ríki eins fljótt og auðið er, líkt og Kristrún Frostadóttir forsætisráðherra hefur nú þegar talað fyrir. Að Ísland styðji ákæru Suður-Afríku á hendur Ísraelsríkis fyrir brot á Sáttmála Sameinuðu þjóðanna gegn þjóðarmorði Að Ísland beiti sér fyrir alþjóðlegu vopnasölubanni til Ísraels Að íslensk stjórnvöld taki undir kröfu framkvæmdastjóra Alþjóða heilbrigðismálastofnunarinnar Dr. Ghebreyesus og aðalritara Amnesty International Dr. Callamard um að Dr. Hussam Abu Safyia, forstjóra Kamal Adwan sjúkrahússins á Norður Gaza, verði tafarlaust sleppt úr haldi Ísraelshers. Það sama á við um alla fanga, þar með talið annað heilbrigðisstarfsfólk á Gaza, sem hefur verið handtekið og er haldið án dóms og laga. Elísabet Herdísar Brynjarsdóttir, hjúkrunarfræðingur Hildur Harðardóttir, hjúkrunarfræðingur Tryggvi Egilsson, læknir Sunna Snædal, læknir Yousef Tamimi, hjúkrunarfræðingur Örvar Gunnarsson, læknir
Skoðun Blómleg ferðaþjónusta skilar sér heim til íslenskra samfélaga Sigfinnur Björnsson skrifar
Skoðun Óþægilegar niðurstöður gera könnun ekki ómarktæka Ingrid Kuhlman,Svanur Sigurbjörnsson skrifar