Vilja seðla­banka­stjóra burt og neyðar­lög um lækkun vaxta

Ásthildur Lóa Þórsdóttir þingmaður Flokks fólksins og Ragnar Þór Ingólfsson formaður VR birtu ítarlega grein á Vísi í morgun þar sem þau tíunda meint mistök Ásgeirs Jónssonar seðlabankastjóra í embætti. Hvorki seðlabankastjóri né Seðlabankinn njóti lengur trausts þjóðarinnar. Seðlabankastjóri beri ábyrgð á miklum og vanhugsuðum vaxtalækkunum eftir að kórónuveirufaraldurinn skall á og síðan gífurlegum vaxtahækkunum sem eigi sér ekki hiðstæðu í öðrum löndum.

„Okkur finnst hann algerlega rúinn trausti, svo ekki sé dýpra í árina tekið. Það hvernig Seðlabanki Íslands hefur í raun farið gegn heimilum landsins á harðari og óbilgjarnari hátt en nokkur Seðlabanki nokkurs staðar í heiminum gengur ekki upp,“ segir Ásthildur Lóa.

Ásgeir Jónsson var skipaður seðlabankastjóri til fimm ára og rennur skipunartími hans út í ágúst á næsta ári. Ásthildur Lóa og Ragnar Þór segja í grein sinni að því þurfi Katrín Jakobsdóttir forsætisráðherra að auglýsa stöðuna í febrúar, annars framlengist skipun Ásgeirs um önnur fimm ár. 

Seðlabankastjóri hefur marg ítrekað að aðgerðir bankans byggi á lögum um hann þar sem bankanum væri falið það hlutverk að stuðla að því að verðbólga væri í kringum 2,5 prósenta verðbólgumarkmið. Ásthildur Lóa telur Seðlabankann ekki hafa gert það.

„Fyrst klúðra þeir málum alveg svakalega með því að búa til ástand á húsnæðismarkaði með því að fara í vaxtalækkanir án þess að koma með nokkra einustu mótvægisaðgerð við þær. Og núna sitjum við allt í einu uppi með eitthvað sem er þeirra klúður að stóru leyti,“ segir þingmaðurinn. Orsakir verðbólgunnar megi ekki rekja til heimilanna í landinu heldur til annarra þátta.

Þá bitni verðbólgan helst á þeim fjórðungi lántakenda sem væru með óverðtryggð lán. Bankinn væri að búa til kreppu sem taki mörg ár að ganga yfir. Auk þess að skipta seðlabanakstjóra út verði stjórnvöld að grípa til aðgerða fyrir heimilin.

„Við krefjumst þess einnig að sett verði neyðarlög til verndar heimilunum. Vextir verði lækkaðir hratt niður í að minnsta kosti fjögur prósent og bremsa eða þak sett á leiguverð.“

Þannig að vaxtabreytingum verði handstýrt?

„Já, það verður bara að vera þannig. Ég meina, er ekki verið að handstýra þeim hvort eð er? Er Seðlabankinn ekki að handstýra vaxtabreytingum,“ segir Ásthildur Lóa Þórsdóttir.