Þurftu að stöðva flóðið

Rektor Háskólans á Akureyri segir að skólinn vilji að sjálfsögðu veita öllum sem sækja þar um nám inngöngu. Fjármagn skorti hins vegar til þess, nánar tiltekið 600 milljónir króna, og fyrir nokkru hafi einfaldlega þurft að „stoppa flóðið“ inn í skólann. Rektor getur ekki tjáð sig um mál dúx Framhaldsskólans á Húsavík sem var synjað um skólavist í HA en segir að aðallega sé horft til tveggja þátta við mat á umsækjendum. Búseta sé ekki þar á meðal.

Dúxinn gáttaður á synjuninni

Davíð Atli Gunnnarsson útskrifaðist úr Framhaldsskólanum á Húsavík í fyrra með ágætiseinkunnina 9,38 og varð þar með dúx árgangsins. Þá státaði hann af nærri fullkominni mætingu.

Davíð tók sér ársfrí frá námi eftir útskrift og sótti svo um að hefja nám í viðskiptafræði við Háskólann á Akureyri í haust. Fyrr í vikunni barst honum svo svar við umsókninni og var honum synjað um skólavist.

Hann lýsti því í samtali við Vísi í gær að hann væri gáttaður á niðurstöðunni og gagnrýndi HA fyrir forgangsröðun á þeim skilyrðum sem þarf inn í námið, skilyrði sem honum bauðst ekki að uppfylla sökum takmarkaðs námsframboðs í framhaldsskólanum.

Þurftu að hafna rúmlega hundrað manns með stúdentspróf

„Við erum búin að vera að glíma við það verkefni síðustu þrjú ár að þurfa að takmarka aðgengi að námi. Núna þriðja árið í röð fáum við yfir 2000 umsóknir. Fyrir fimm, sex árum síðan voru þær rétt yfir þúsund,“ segir Eyjólfur Guðmundsson rektor Háskólans á Akureyri í samtali við Vísi. Aðsókn í skólann hefur þannig nær tvöfaldast á fáeinum árum.

Hann segir að auknar fjárveitingar til skólans hafi ekki dugað til að taka á móti öllum sem vildu í nám. Til þess þyrfti 600 milljóna króna framlag frá ríkinu.

„Þannig að við vorum komin verulega fram úr þeim nemendaígildum sem við fengum greitt fyrir og þurftum að stoppa flóðið.“

Um áramótin var ákveðið að skólinn gæti tekið við þúsund nemum en sú tala var hækkuð upp í 1400 í ljósi viljayfirlýsingar stjórnvalda. Yfirlýsingin fól í sér loforð um að fjármagn til háskóla og framhaldsskóla yrði tryggt til að mæta aukinni aðsókn nú á tímum kórónuveirunnar. Þessi viðbót skilaði sér í 30 aukaplássum hjá viðskiptafræðideild, líkt og fram kom í umfjöllun Vísis í gær.

„Þrátt fyrir að kvótinn hafi verið aukinn í 150 eru samt rúmlega 100 með stúdentspróf sem við þurftum að hafna og tæplega 50 aðrir sem sækja um á undanþáguákvæði sem við höfnum líka. Þannig að þrátt fyrir þessa aukningu sem við ákváðum að fara í gagnvart skólanum, þá dugði hún ekki til að ná utan um þetta nám, þótt það hafi hjálpað til í öðru námi.“

Tvær „meginkríteríur“

Davíð telur að honum hafi ekki verið hleypt inn í viðskiptafræðina á grundvelli þess að hann hafi ekki lokið viðskiptafræðiáföngum í framhaldsskóla. Gagnrýni hans lýtur þannig aðallega að því að slíkt hafi of mikið vægi við mat á umsækjendum, þegar ekki allir umsækjendur hafi kost á að taka umrædda áfanga sökum takmarkaðs námsframboðs.

Inntur eftir því hvort skólinn sjái fyrir sér að þessi viðmið verði eitthvað endurskoðuð ítrekar Eyjólfur að hann geti ekki tjáð sig um einstök mál. Hann geti hins vegar rætt þá þætti sem teknir eru til grundvallar við mat á umsækjendum á almennum nótum. Tvennt skipti mestu máli við slíkt mat; annars vegar hversu vel undirbúnir nemendur séu fyrir þá námsbraut sem þeir sækja um og hins vegar hvort þeir hafi lokið stúdentsprófi.

„Þetta eru tvær meginkríteríur. En þær eru fleiri og valferlið byggir á mismunandi parametrum og er meira að segja mismunandi eftir deildum, því deildirnar hafa sjálfstæði og þær ákvarða um inntökuskilyrðin. En háskólaráð setur þeim kvótann og tryggir svo að ferlið sé gert með réttum hætti þannig að jafnræðis sé gætt hjá öllum,“ segir Eyjólfur.

„En svo er spurningin, hverjar eru réttu kríteríurnar sem ætti að horfa til? Þar er svarið einfaldlega að það er ekki til neitt rétt. Það er einfaldlega hægt að leggja af stað með ákveðin viðmið sem myndu mynda námshóp af tiltekinni gerð og við viljum gjarnan ná til breiðs hóps nemenda, en þó þannig að þau séu nægilega vel undirbúin til að geta sinnt náminu vel. Og þegar fagdeild tekur slíka ákvörðun horfir hún til þeirra áfanga sem kenndir eru innan deildarinnar og hvernig fólk er undirbúið undir þá.

Við erum einfaldlega að skoða og prufa og meta hvaða leiðir reynast best. Þannig að í framtíðinni munum við að sjálfsögðu meta árangurinn af þessum mismunandi leiðum og reyna að skapa okkur heildarstefnu í þessum málum, ef þessar takmarkanir eru komnar til að vera,“ segir Eyjólfur.

Til umræðu að taka búsetu með í reikninginn

Þá hefur því verið velt upp í tengslum við mál Davíðs að búseta hans hafi átt hlut að máli, þ.e. að honum hafi e.t.v. verið synjað um skólavist vegna þess að hann er búsettur á Húsavík en ekki á Akureyri. 

Aftur ítrekar Eyjólfur að hann geti ekki tjáð sig um einstök mál en segir að búseta hafi ekki áhrif á mat þeirra sem velja nemendur inn í skólann. Það hafi þó vissulega verið til umræðu fyrir nokkrum árum en var að endingu ekki innleitt.

„Þegar þetta ferli fór af stað, þegar við gerðum okkur grein fyrir því að takmarka þyrfti aðgengi að háskólanum heilt yfir árið 2018, þá veltum við því fyrir okkur hvort við gætum haft búsetu sem einn af þessum parametrum. En niðurstaðan var sú að slíkt væri hæpið miðað við stjórnsýslulega úrskurði síðustu ára.“

En það væri auðvitað draumurinn að taka alla inn sem sækja um?

„Að sjálfsögðu. Og við erum búin að leggja fram hvað þarf til. Þannig að við bara bíðum,“ segir Eyjólfur.