Ætla að bregðast við „bullandi launarýrnun“ gangi plan A ekki eftir

Þetta kom fram í Reykjavík síðdegis á Bylgjunni. Benoný Harðarson framkvæmdastjóri Fagfélaganna, sem er samstarfsvettvangur Rafiðnaðarsambandsins, Samiðnar og félaga byggingamanna og iðn- og tæknigreina, segist vilja sjá Samtök atvinnulífsins bregðast við svo núverandi kjarasamningur geti lafað. Verði það ekki gert muni fagfélögin sækjast eftir hækkunum 

„Það er alltaf plan A. Plan B er að ef að þessir aðilar, hið opinbera, fyrirtækin og þá Samtök atvinnulífsins sem semja fyrir þau, ætla ekki að gera neitt þá getum við ekkert annað gert heldur en að segja upp samningum. Það er bara þannig að hér eru stýrivextir mjög háir. Verðbólga er mjög há og við hjá stéttarfélögunum, við getum ekkert gert í þessum hlutum. En við getum samið um launahækkanir og betri kjör fyrir okkar félagsmenn. Það er eina verkfærið okkar.“

En það verður bara eins og olía á eldinn?

„Við erum bara ekki sammála því. Hér er bara mjög góður hagnaður í mjög mörgum fyrirtækjum. Við horfum á það að Hagar, sem að eru, eru mjög stórir á markaði. Hagnaður þeirra er mjög góður. Við erum, við liggjum yfir ársreikningum og við getum ekki séð að mjög mörg fyrirtæki, auðvitað einhver, eða mjög mörg fyrirtæki þurfi ekki að hækka vöruverð þó að laun hækki hérna. Svo er það líka þannig að hérna er mýta um það að ef laun hækka að þá fer verðbólga af stað.“

Það er nú stór breyta í þessu öllu?

„Það er samt þannig eins og hjá Högum og Festi sem reka hérna stórar matvörukeðjur eins og Krónan, Bónus, launahlutfallið er sex til sjö prósent af veltunni, það er nú ekki meira en það. Flutningar til landsins eru stærri kostnaðarbreyta hjá þessum fyrirtækjum heldur en launakostnaður.“

Þannig að þið eruð alveg í startholunum með launahækkanir?

„Heldur betur, bara svo ég klári þá er það eins og staðan er núna að með því að hækka laun þá erum við að elta verðlagið. Verðlagið er farið af stað og við þurfum að hækka laun til þess að ná því og ég bara út af því að við hjá fagfélögunum, við erum búin að vera að keyra könnun núna yfir helgina, byrjuðum á fimmtudag og hún lokaðist klukkan níu í morgun, fengum frábæra svörun. Það voru rétt rúmlega 2. 200 félagsmenn sem svöruðu þessari könnun, þetta var stutt könnun með sex spurningum. Og í henni kemur fram að rétt tæplega helmingur, rétt tæplega 49 prósent félagsmanna okkar á erfiðara með að ná saman heimilisbókhaldinu núna heldur en fyrir 24 mánuðum. Og það er bara okkar verkefni að hjálpa okkar fólki að ná saman heimilisbókhaldinu. Okkar verkfæri er að gera það með launahækkunum.

Um hvað mikið? Hvað eruð þið að undirbúa ykkur undir í kröfugerð?

„Við höfum svo sem ekkert gefið það út og höfum viljað ræða það við Samtök atvinnulífsins. Við höfum rætt um launahækkanir, við höfum rætt um að, til þess að koma til móts við fjölskyldufólk, að fjölga frídögum út af því að við sem erum með börn í leikskólum og skólum vitum að það er oft ansi erfitt að láta til dæmis orlofið duga bara fyrir þeim frídögum sem eru þar og starfsdögum og öðru og við höfum bara verið til samtals við Samtök atvinnulífsins um það að koma með eitthvað inn í samninginn af þessum hlutum.“

Hvað erum við að tala um Benoný, talaðu bara við okkur hérna, erum við að tala um fimm prósent, tíu prósent, fimmtán prósent, bara þvert yfir línuna?

„Ja, við höfum svo sem sagt það að til dæmis á þessu kjarasamningstímabili hafa almennar launahækkanir verið 10,6 prósent. Verðbólga hefur verið rétt tæplega þrettán prósent.“

Viltu elta verðbólgutöluna?

„Já, eitthvað svoleiðis. Við höfum bara verið að horfa á þennan mun og það er bara þannig, svo ég vísi aftur í þessa könnun okkar hérna að rétt rúmlega sjötíu prósent okkar félagsfólks segist ekki hafa fengið launahækkun umfram almenna launahækkun á síðustu 24 mánuðum. Það segir okkur að stór hluti okkar félagsfólks, sem er millistéttin, sé bara í bullandi kaupmáttarrýrnun og það getum við illa boðið okkar félagsfólki upp á.“