Þess vegna segjum við NEI þann 29. ágúst Þorvaldur Þorvaldsson skrifar 27. ágúst 2026 16:00 Það er furðulegt að verða vitni að því hve margir hafa barið sér á brjóst að undanförnu og skrifað á þá leið að þeir hyggist ná sér niðri á íslenska auðvaldinu með því að stefna að inngöngu í Evrópusambandið. Af sumum má skilja að ESB sé eins konar alþýðulýðveldi þar sem jöfnuður og réttlæti ríkja og sérstaklega sé hlúð að þeim sem eiga undir högg að sækja. Verðbólga og vextir lækki sjálfkrafa og smjör drjúpi af hverju strái, fyrir alla. En veruleikinn er allur annar. Evrópusambandið var frá upphafi myndað til að þjóna auðstéttinni með því að knýja fram að markaðslögmál kapítalismans gildi á öllum sviðum. Það kyndir óhjákvæmilega undir ójöfnuði, en öll félagsleg inngrip og annað sem truflar markaðslögmálin er kallað viðskiptahindranir og tekið mjög alvarlega. ESB hefur í áratugi unnið að því að draga úr launakostnaði til hagsbóta fyrir fjármagnseigendur. Þannig hefur verið unnið að því að skipta vinnuaflinu í „A-hluta“ og „B-hluta“ þar sem A-hlutinn heldur störfum sínum, jafnvel á krepputímum og atvinnurekendur eru tilbúnir til að greiða fyrir félagsleg réttindi og önnur velferðarréttindi sem tengjast þá fyrirtækinu. B-hlutinn er misjafnlega lausráðið vinnuafl, sem á ekki að kosta atvinnurekandann meira en launin sjálf. Í samræmi við það hefur ESB grafið undan starfsemi verkalýðsfélaga og viðurkennir ekki lögmæti kjarasamninga, eins og íslensk vinnulöggjöf gerir ráð fyrir. EU-Inc. Nú er í undirbúningi tilskipun sem gengur undir nafninu EU-inc. Hún gerir ráð fyrir að hægt verði að stofna fyrirtæki í einu landi ESB þó engin starfsemi sé þar á þess vegum, en hafa starfsemi í öðru landi án þess að þurfa að lúta neinum reglum þar. Allt regluverk miðast við skráningarlandið og einnig að framfylgja reglunum, þó það sé þúsundir kílómetra í burtu. Þetta er augljóslega ætlað til að koma fjármagnseigendum og atvinnurekendum undan öllum reglum og ábyrgð, og miða bæði laun réttindi verkafólks og skyldur atvinnurekenda við það sem lægst er. Þetta er aðeinbsb eitt dæmi um í hvaða átt ESB hefur verið að þróast í áratugi, enda hafa hagsmunasamtök evrópskra stórfyritækja (ERT - European Round Table for Industry) frumkvæði að flestum breytingum. Stríðshamur Sumir hafa talað um viðsjárvert ástand í Evrópu sem rök fyrir aðild að ESB, en tel hins vegar öll rök hníga í hina áttina. Tilfellið er að forysturíki ESB hafa átt mestan þátt í að kynda undir vaxandi stríðógn í Evrópu og með djöflavæðingu Rússlands og fleiri landa, alið á hatursorðræðu og stríðsæsingu. Þá er fyrirséð að vaxandi hernaðaruppbygging mun óhjákvæmilega bitna á velferðarútgjöldum, auk þeirra hörmunga sem leiða af stigmögnun stríðsátaka. Við eigum ekki að beygja okkur undir stríðundirbúning ESB. Segjum NEI. Höfundur er trésmiður, í miðstjórn Sósíalistaflokksins og miðnefnd Samtaka Hernaðarandstæðinga. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Skoðun: Þjóðaratkvæðagreiðsla um ESB-viðræður Mest lesið Amma og afi, plís ekki kjósa gegn okkur Hnikarr Bjarmi Franklínsson Skoðun Til unga fólksins Illugi Jökulsson Skoðun Hver á lokaorðið? Meðlimir í Ung gegn ESB-aðild Skoðun Það vaknar enginn með sæstreng í bakgarðinum Jóna Þórey Pétursdóttir Skoðun Hollenska húsnæðislánið Arnór Ingi Finnbjörnsson Skoðun Um tjáningu fullveldis Arnór Sighvatsson Skoðun Hvernig fór síðasti heimsendir? Vilhelm Jónsson Skoðun Hvað gæti ESB-aðild þýtt fyrir almenna íbúa landsbyggðanna? Stefanía V. Gísladóttir Skoðun Innsæi og góð dómgreind á tímum óvissu Hrund Gunnsteinsdóttir Skoðun Trúum á enn stærra og sterkara Ísland Þórður Snær Júlíusson Skoðun Skoðun Skoðun Er erfitt að taka ákvörðun? Eiríkur Björn Björgvinsson skrifar Skoðun Hugrekki til að breyta Berglind Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Fljótlegasta leiðin til að lækka verðbólgu og vexti er að segja NEI 29. ágúst Eggert Sigurbergsson skrifar Skoðun Ósýnileg stjórnarskrárákvæði Kjartan Björgvinsson skrifar Skoðun Pylsa á stærð við bankakerfi Hjálmar Vilhjálmsson skrifar Skoðun Já til að sjá hvað? Geir Finnsson skrifar Skoðun Íslenskur landbúnaður til framtíðar: Hvaða tækifæri gætu falist í Evrópusamstarfi? Sveinn Atli Gunnarsson skrifar Skoðun Við getum valið að hætta að rífast – um krónuna Dagbjört Hákonardóttir skrifar Skoðun Ísland sé frjálst meðan sól gyllir haf Ólafur Hannesson skrifar Skoðun Þjóðaratkvæði-til hvers ? Egill Þórir Einarsson skrifar Skoðun Er Ísland nógu gott fyrir Evrópu? Guðmundur Ingi Þóroddsson skrifar Skoðun Path Dependencies and Critical Junctures: A Response to Baudenbacher Maximilian Conrad skrifar Skoðun Umræðan í aðdraganda kosninga Geir Rögnvaldsson skrifar Skoðun Suðurlandi allt Sandra Sigurðardóttir skrifar Skoðun Amma og afi, plís ekki kjósa gegn okkur Hnikarr Bjarmi Franklínsson skrifar Skoðun Hver á lokaorðið? Meðlimir í Ung gegn ESB-aðild skrifar Skoðun Nei við ESB er ekki nei við Evrópu Monika Margrét Stefánsdóttir skrifar Skoðun Kjörklefinn er síðasti hlekkurinn, ekki sá fyrsti Indriði Þröstur Gunnlaugsson skrifar Skoðun Það vaknar enginn með sæstreng í bakgarðinum Jóna Þórey Pétursdóttir skrifar Skoðun Til unga fólksins Illugi Jökulsson skrifar Skoðun Innsæi og góð dómgreind á tímum óvissu Hrund Gunnsteinsdóttir skrifar Skoðun Hvað gæti ESB-aðild þýtt fyrir almenna íbúa landsbyggðanna? Stefanía V. Gísladóttir skrifar Skoðun Hvönnin í bjarginu Jón Steindór Valdimarsson skrifar Skoðun Hvernig fór síðasti heimsendir? Vilhelm Jónsson skrifar Skoðun Um tjáningu fullveldis Arnór Sighvatsson skrifar Skoðun 25,2% árangur Gísli Garðarsson skrifar Skoðun Hvernig á ég að ákveða hvað ég ætla að kjósa? Ráð frá sálfræðingi samfélagsins Gró Einarsdóttir skrifar Skoðun Stöndum með blaðamönnum Sigríður Dögg Auðunsdóttir skrifar Skoðun Einstakt tækifæri til að auka kaupmátt sem við gætum misst af næstu 30 árin!! Baldur Pétursson skrifar Skoðun Þess vegna segjum við NEI þann 29. ágúst Þorvaldur Þorvaldsson skrifar Sjá meira
Það er furðulegt að verða vitni að því hve margir hafa barið sér á brjóst að undanförnu og skrifað á þá leið að þeir hyggist ná sér niðri á íslenska auðvaldinu með því að stefna að inngöngu í Evrópusambandið. Af sumum má skilja að ESB sé eins konar alþýðulýðveldi þar sem jöfnuður og réttlæti ríkja og sérstaklega sé hlúð að þeim sem eiga undir högg að sækja. Verðbólga og vextir lækki sjálfkrafa og smjör drjúpi af hverju strái, fyrir alla. En veruleikinn er allur annar. Evrópusambandið var frá upphafi myndað til að þjóna auðstéttinni með því að knýja fram að markaðslögmál kapítalismans gildi á öllum sviðum. Það kyndir óhjákvæmilega undir ójöfnuði, en öll félagsleg inngrip og annað sem truflar markaðslögmálin er kallað viðskiptahindranir og tekið mjög alvarlega. ESB hefur í áratugi unnið að því að draga úr launakostnaði til hagsbóta fyrir fjármagnseigendur. Þannig hefur verið unnið að því að skipta vinnuaflinu í „A-hluta“ og „B-hluta“ þar sem A-hlutinn heldur störfum sínum, jafnvel á krepputímum og atvinnurekendur eru tilbúnir til að greiða fyrir félagsleg réttindi og önnur velferðarréttindi sem tengjast þá fyrirtækinu. B-hlutinn er misjafnlega lausráðið vinnuafl, sem á ekki að kosta atvinnurekandann meira en launin sjálf. Í samræmi við það hefur ESB grafið undan starfsemi verkalýðsfélaga og viðurkennir ekki lögmæti kjarasamninga, eins og íslensk vinnulöggjöf gerir ráð fyrir. EU-Inc. Nú er í undirbúningi tilskipun sem gengur undir nafninu EU-inc. Hún gerir ráð fyrir að hægt verði að stofna fyrirtæki í einu landi ESB þó engin starfsemi sé þar á þess vegum, en hafa starfsemi í öðru landi án þess að þurfa að lúta neinum reglum þar. Allt regluverk miðast við skráningarlandið og einnig að framfylgja reglunum, þó það sé þúsundir kílómetra í burtu. Þetta er augljóslega ætlað til að koma fjármagnseigendum og atvinnurekendum undan öllum reglum og ábyrgð, og miða bæði laun réttindi verkafólks og skyldur atvinnurekenda við það sem lægst er. Þetta er aðeinbsb eitt dæmi um í hvaða átt ESB hefur verið að þróast í áratugi, enda hafa hagsmunasamtök evrópskra stórfyritækja (ERT - European Round Table for Industry) frumkvæði að flestum breytingum. Stríðshamur Sumir hafa talað um viðsjárvert ástand í Evrópu sem rök fyrir aðild að ESB, en tel hins vegar öll rök hníga í hina áttina. Tilfellið er að forysturíki ESB hafa átt mestan þátt í að kynda undir vaxandi stríðógn í Evrópu og með djöflavæðingu Rússlands og fleiri landa, alið á hatursorðræðu og stríðsæsingu. Þá er fyrirséð að vaxandi hernaðaruppbygging mun óhjákvæmilega bitna á velferðarútgjöldum, auk þeirra hörmunga sem leiða af stigmögnun stríðsátaka. Við eigum ekki að beygja okkur undir stríðundirbúning ESB. Segjum NEI. Höfundur er trésmiður, í miðstjórn Sósíalistaflokksins og miðnefnd Samtaka Hernaðarandstæðinga.
Skoðun Fljótlegasta leiðin til að lækka verðbólgu og vexti er að segja NEI 29. ágúst Eggert Sigurbergsson skrifar
Skoðun Íslenskur landbúnaður til framtíðar: Hvaða tækifæri gætu falist í Evrópusamstarfi? Sveinn Atli Gunnarsson skrifar
Skoðun Path Dependencies and Critical Junctures: A Response to Baudenbacher Maximilian Conrad skrifar
Skoðun Hvernig á ég að ákveða hvað ég ætla að kjósa? Ráð frá sálfræðingi samfélagsins Gró Einarsdóttir skrifar
Skoðun Einstakt tækifæri til að auka kaupmátt sem við gætum misst af næstu 30 árin!! Baldur Pétursson skrifar