Rannsakar geimveður fyrir Bandaríkjaher Bjarki Sigurðsson skrifar 5. mars 2026 22:01 Björn Bergsson er í doktorsnámi í geimeðlisfræði. Íslenskur geimvísindamaður er hluti af teymi sem fékk tæpan milljarð króna í styrk vegna verkefnis sem Bandaríkjaher hefur mikinn áhuga á. Markmiðið er að geta spáð fyrir um truflanir í gervihnöttum þegar óveður gengur yfir. Björn Bergsson er doktorsnemi í geimeðlisfræði við Embry-Riddle háskólann í Flórída-ríki. Hann er hluti af rannsóknarteymi sem nýlega fékk milljarð króna í styrk frá yfirvöldum í Bandaríkjunum til að rannsaka hvernig óveður niðri á jörðu getur haft áhrif á gervihnetti úti í geimi. Stormar ganga reglulega yfir Flórída og senda frá sér þyngdaraflsbylgjur sem hafa áhrif á jónahvolfið í nokkur hundruð kílómetra hæð. „Það þarf sem sagt að gera ráð fyrir jónahvolfinu og rafeindunum þar þegar verið er að mæla merki frá gervihnattatunglum. Þau eru notuð í staðsetningarkerfi og önnur mjög mikilvæg kerfi. Þetta er sjóherinn í Bandaríkjunum að setja mikinn pening í að rannsaka því veðurkerfin á jörðu niðri sem búa til lofthjúpsbylgjur sem ferðast alla leið upp í geim geta ýtt við og ruglað til í rafeindunum þar og búið til truflanir,“ segir Björn. Markmiðið er að geta spáð fyrir um truflanirnar. „Þetta er eiginlega eins og að eiga veðurspá nema fyrir geimveður. Sem er þá truflanir í geimumhverfinu. Þá væri hægt að vita þegar það er stormur einhvers staðar af einhverri stærð hvenær megi búast við truflunum í samskiptakerfi okkar. Þetta er skref í þá átt,“ segir Björn. Björn vinnur með gögn úr þrjú þúsund móttökurum eins og þessum sem hér má sjá. Milli þess sem hann skoðar geiminn nýtir hann sér þá útivistarkosti sem Flórída hefur upp á að bjóða. „Ég hef gaman af ýmsum jaðaríþróttum sem hægt er að stunda í Flórída. Ég hef gaman af fallhlífastökki og er mikið að kafa og svona,“ segir Björn. Bandaríkin Íslendingar erlendis Geimurinn Mest lesið Reiði yfir pítsupartíi: Auglýst á fundi án samráðs Innlent Fresta leit að ferðamanninum Innlent Ný nefnd hefur náðað þrjá Innlent Tóku tvö skip og réðust á það þriðja Erlent Vilja ræða um varnargarða en byggja meira á hraunum Innlent Óvænt jafntefli í kjördæmastríðinu Erlent Vélmennið Ace sigrar atvinnumenn í borðtennis Erlent Sjö sóttu um embætti sýslumanns Íslands Innlent Hækka launin um 3,5 prósent í stað 9,7 prósenta Innlent Átti að fá smáaura en fékk fimm og hálft ár Innlent Fleiri fréttir Reiði yfir pítsupartíi: Auglýst á fundi án samráðs Ný nefnd hefur náðað þrjá Fresta leit að ferðamanninum Vilja ræða um varnargarða en byggja meira á hraunum Krefjast þess að stjórnvöld standi ekki í vegi endurreisnar Lítilli flugvél hvolfdi við lendingu Síðustu skósmiðirnir og Ungfrú Ísland í beinni Hækka launin um 3,5 prósent í stað 9,7 prósenta Átti að fá smáaura en fékk fimm og hálft ár Aukin hætta á gróðureldum Leita enn að ferðamanninum Bein útsending: Íbúafundur í Grindavíkurbæ Framkvæmdastjóri Fjölmiðlanefndar lagði ríkið endanlega Einn fluttur á slysadeild eftir árekstur „Ég fer í Costco að ná mér í bita“ Sýknaður af ákæru fyrir ítrekaðan harmonikkuleik Sjö sóttu um embætti sýslumanns Íslands Með rúma eina og hálfa milljón í heildarlaun Leggur til lagabreytingar vegna smæðar þjóðarinnar Framkvæmdastjóri Félagsbústaða lætur af störfum Skýrslur um hraunvá kalla á samtal um hvar megi byggja Stefnt á hvalveiðar í sumar: „Það má ekki einn hvalur deyja í sumar“ Lækka veiðiráðgjöf á hval verulega Varnargarðarnir hafi sannað gildi sitt en stjórnsýslan ekki staðist prófið „Blóðmassinn svartur sem hel“ Leita að ferðamanni við Háafoss og ný skýrsla um varnargarðana Varnargarðar á Reykjanesi: Verkefnið ríkislögreglustjóra ofviða Halda áfram umfangsmikilli leit að ferðamanni við Háafoss Kallar formann VR „ómerkilegan popúlista“ „Lygaáróðursherferð af hálfu pólitískra andstæðinga“ Sjá meira
Björn Bergsson er doktorsnemi í geimeðlisfræði við Embry-Riddle háskólann í Flórída-ríki. Hann er hluti af rannsóknarteymi sem nýlega fékk milljarð króna í styrk frá yfirvöldum í Bandaríkjunum til að rannsaka hvernig óveður niðri á jörðu getur haft áhrif á gervihnetti úti í geimi. Stormar ganga reglulega yfir Flórída og senda frá sér þyngdaraflsbylgjur sem hafa áhrif á jónahvolfið í nokkur hundruð kílómetra hæð. „Það þarf sem sagt að gera ráð fyrir jónahvolfinu og rafeindunum þar þegar verið er að mæla merki frá gervihnattatunglum. Þau eru notuð í staðsetningarkerfi og önnur mjög mikilvæg kerfi. Þetta er sjóherinn í Bandaríkjunum að setja mikinn pening í að rannsaka því veðurkerfin á jörðu niðri sem búa til lofthjúpsbylgjur sem ferðast alla leið upp í geim geta ýtt við og ruglað til í rafeindunum þar og búið til truflanir,“ segir Björn. Markmiðið er að geta spáð fyrir um truflanirnar. „Þetta er eiginlega eins og að eiga veðurspá nema fyrir geimveður. Sem er þá truflanir í geimumhverfinu. Þá væri hægt að vita þegar það er stormur einhvers staðar af einhverri stærð hvenær megi búast við truflunum í samskiptakerfi okkar. Þetta er skref í þá átt,“ segir Björn. Björn vinnur með gögn úr þrjú þúsund móttökurum eins og þessum sem hér má sjá. Milli þess sem hann skoðar geiminn nýtir hann sér þá útivistarkosti sem Flórída hefur upp á að bjóða. „Ég hef gaman af ýmsum jaðaríþróttum sem hægt er að stunda í Flórída. Ég hef gaman af fallhlífastökki og er mikið að kafa og svona,“ segir Björn.
Bandaríkin Íslendingar erlendis Geimurinn Mest lesið Reiði yfir pítsupartíi: Auglýst á fundi án samráðs Innlent Fresta leit að ferðamanninum Innlent Ný nefnd hefur náðað þrjá Innlent Tóku tvö skip og réðust á það þriðja Erlent Vilja ræða um varnargarða en byggja meira á hraunum Innlent Óvænt jafntefli í kjördæmastríðinu Erlent Vélmennið Ace sigrar atvinnumenn í borðtennis Erlent Sjö sóttu um embætti sýslumanns Íslands Innlent Hækka launin um 3,5 prósent í stað 9,7 prósenta Innlent Átti að fá smáaura en fékk fimm og hálft ár Innlent Fleiri fréttir Reiði yfir pítsupartíi: Auglýst á fundi án samráðs Ný nefnd hefur náðað þrjá Fresta leit að ferðamanninum Vilja ræða um varnargarða en byggja meira á hraunum Krefjast þess að stjórnvöld standi ekki í vegi endurreisnar Lítilli flugvél hvolfdi við lendingu Síðustu skósmiðirnir og Ungfrú Ísland í beinni Hækka launin um 3,5 prósent í stað 9,7 prósenta Átti að fá smáaura en fékk fimm og hálft ár Aukin hætta á gróðureldum Leita enn að ferðamanninum Bein útsending: Íbúafundur í Grindavíkurbæ Framkvæmdastjóri Fjölmiðlanefndar lagði ríkið endanlega Einn fluttur á slysadeild eftir árekstur „Ég fer í Costco að ná mér í bita“ Sýknaður af ákæru fyrir ítrekaðan harmonikkuleik Sjö sóttu um embætti sýslumanns Íslands Með rúma eina og hálfa milljón í heildarlaun Leggur til lagabreytingar vegna smæðar þjóðarinnar Framkvæmdastjóri Félagsbústaða lætur af störfum Skýrslur um hraunvá kalla á samtal um hvar megi byggja Stefnt á hvalveiðar í sumar: „Það má ekki einn hvalur deyja í sumar“ Lækka veiðiráðgjöf á hval verulega Varnargarðarnir hafi sannað gildi sitt en stjórnsýslan ekki staðist prófið „Blóðmassinn svartur sem hel“ Leita að ferðamanni við Háafoss og ný skýrsla um varnargarðana Varnargarðar á Reykjanesi: Verkefnið ríkislögreglustjóra ofviða Halda áfram umfangsmikilli leit að ferðamanni við Háafoss Kallar formann VR „ómerkilegan popúlista“ „Lygaáróðursherferð af hálfu pólitískra andstæðinga“ Sjá meira