Borga hálfa milljón á mánuði fyrir neysluna

Verkefnisstjóri hjá Rauða krossinum í Reykjavík segir stöðu þeirra sem háðir eru morfínskyldum lyfjum hafa stórversnað samhliða átaki yfirvalda um að koma efnunum af svörtum markaði. Kostnaður við neysluna nemi oft um hálfri milljón á mánuði og notendur leiðist í auknum mæli út í glæpi og kynlífsvinnu.

Líkt og fram kom í kvöldfréttum fyrir helgi hefur tollgæslan undanfarna mánuði fundið fyrir sprengingu í innflutningi lyfseðilss kyldra ávana- og fíknilyfja frá Spáni. 



Sjá einnig: Segir farið í skipulagðar ferðir að sækja lyfin

Svala Jóhannesdóttir, verkefnisstjóri Frú Ragnheiðar, verkefnis Rauða krossins sem aðstoðar fólk á jaðri samfélagsins, kveðst þó ekki finna fyrir fjölgun í hópi þeirra sem nota morfínskyld lyf í æð samhliða innflutningnum – heldur skýrist hann einfaldlega af minna framboði.

„Fyrir um tveimur árum síðan fer embætti landlæknis í mikið átak til að reyna að draga úr að lyfseðilsskyld lyf, sérstaklega morfínskyld lyf, detti inn á ólöglegan markað í sölu. Þegar það fer í gegn þá verður smá þurrkur og minna framboð af þessum lyfjum,“ segir Svala.

Úr fjögur þúsund krónum í átta þúsund

Þessi þurrkur hafi ekki leitt til minnkandi eftirspurnar, heldur nálgist fólk lyfin einfaldlega eftir öðrum leiðum – meðal annars frá Spáni. Þetta hafi hins vegar orðið til þess að hækka verðið umtalsvert.

„Hundrað milligramma Contalgin var áður á fjögur til fimm þúsund kall. Í dag kostar þessi tafla á ólöglegum markaði um átta þúsund. Það er mikið inngrip í líf einstaklinganna sem eru háðir þessum lyfjum."

Samhliða þessu borgi fólk himinháar fjárhæðir til að lifa af mánuðinn.

„Að meðaltali er skjólstæðingur sem er að nota morfín í æð að eyða um hálfri milljón á mánuði, bara í að fjármagna morfínnotkunina. Þá á eftir að fjármagna allt annað.“

Eðli málsins samkvæmt séu slík útgjöld ekki á færi hvers sem er og þurfi því að leita ýmissa leiða til að fjármagna neysluna.

Mikil aukning í kynlífsþjónustu

„Það eru t.d. innbrot í bíla og fyrirtæki og svo sjáum við rosalega mikla aukningu á svona kynlífsþjónustu, sem við köllum „sex work“, þetta er vont og skaðlegt fyrir einstaklinginn sjálfan og samfélagið í heild“ segir Svala.

Skjólstæðingar þeirra séu í mun verra ásigkomulagi í dag en fyrir örfáum árum. Svala segir nauðsynlegt að nálgast hópinn með mannúðlegum aðferðum og bjóða skaðaminnkandi viðhaldsmeðferð, t.d. með innlögn á göngudeild fíknimeðferðar undir handleiðslu sérhæfðis teymis heilbrigðisstarfsfólks, á borð við lækna, geðhjúkrunarfræðinga og sálfræðinga. Þannig geti einstaklingarnir náð ákveðnu jafnvægi og ró í líf sitt meðan unnið er í rót vandans.

„Með því markmiði að láta þau fá morfínskyldu lyfin sem þau eru háð út frá læknisfræðilegum tilgangi og reyna að aðstoða þau með þann undirliggjandi vanda sem veldur því að þau eru háð lyfjunum,“ segir Svala að lokum.